Volta, Alessandro Observationum circa Electricitatem Animalem Specimen. 1792 la volta_observEA_914_la_1792.xml 914.xml

OSSERVATIONUM CIRCA ELECTRICITATEM ANIMALEM SPECIMEN.

1792 ( fine ).

FONTI.

STAMPATE

Il Becquerel inserì questo lavoro nel « Résumé de l’histoire de l’électricité et du magnetisme ». Paris, Didot, 1858.

.

Comm. Lips. Vol. 34. P. IV. (1792). pg. 685. Traduz. franc. P. Sue. P. I. pg. 238. Ant. Coll. T. II. P. I. pg. 169.

MANOSCRITTE.

Cart. Volt.: H 29 B; F 48.

OSSERVAZIONI.

TITOLO: . . . da Ant. Coll. DATA: Risulta dalla data di Comm. Lips. dove il presente « Specimen » comparve, come anche dal principio di questo e dalla storia delle esperienze vol- tiane addietro pubblicate.

H 29 B è una minuta di lettera al Prof. Kuhn di Lipsia sui vari argomenti di fisica, nella quale trovasi un notevole brano di questa Nota. In Cart. Volt. F 48 è la lettera del Kuhn al V. in data: « Lipsiae,ipsis Nonis Oc- tobris MDCCLXXXXII », scritta in latino, nella quale lo scrivente si offre di tradurre le lettere sulla Meteorologia elettrica ed altre che il V. avesse ad in- viargli.

[Empty Page]

OBSERVATIONUM CIRCA ELECTRICITATEM ANIMALEM SPECIMEN.

1792 ( fine ).

Ineunte vere hujus jam prope labentis anni revocabar ad electricitatem, occasione phaenomenorum oppido mirabilium, quae suis tentaminibus Cl. GAL- VANIUS, Bononiensis Professor, detexit descripsitque, quibusque evicisse vide- tur, vigere perpetuo in animalibus cujusque speciei aliquam electricitatem ab ipsis et in ipsis organis vi vitae sponte concitatam; scilicet fluidum electricum, rupto naturaliter aequilibrio, in nervis jam non quiescere, sed esse in continuo aliquo motu aut sese ex hac in aliam partem, quatenus redundat vel deficit, effundendi nisu. Quare experimenta illa omnia GALVANII primum iteravi, turn deducta ex iis consectaria ad examen revocavi, novis praecipue institutis de industria tentaminibus, quibus multa detegere nobis datum est, quae ipsum GALVANICuM aliosque physicos, eandem post illum viam ingressos, fugerunt.

Inter praecipuas quaestiones nondum constitutum est, num in experi- mentis Galvanii validissimae, quae excitantur, contractiones musculorum, et artuum motus, ob duplicem metalli attactum hinc musculo, inde nervo ani- malis rite dissecti ac praeparati, qui motus elettrico fluido, ab una ad aliam partem per arcum conductorem irrumpenti, deberi, vix est qui dubitet, ideo eveniant, quod hocce fluidum sponte, seu vi ipsa organorum animalium ad hanc vel illam partem tendat, quo in casu vera, ac propria animalis electri- citas dici mereretur, quodque Cl. GALVANIUS tuetur; num, inquam, aliquando saltem hoc ita fiat, an, quod pluribus in casibus aliter evenire jam prorsus demonstravi, metalla in experimentis adhibita, cum partibus animalium succo plenis admoventur, atque apte applicantur, per se ac propria, virtute fluidum electricum, alias quietum, turbare, concitare, pellere queant, adeo, ut organa animalia non nisi passive sese habeant. Equidem metalla, quin et carbones lignorum optimos non solum perfectissima esse electricitatis deferentia, verum et jam excitantia ope simplicis contactus, indubiis nuper experimentis evici. Prius, scilicet metallis atque carbonibus ligneis electricitatem undecumque excitatam, h. e. ad aequilibrium, quod amiserat, restituendum nitentem, fa- cillime traducendi vim inesse, jam notum erat. Posterius vero, nempe iisdem corporibus posse electricae materiae aequilibrium turbari, novamque creari electricitatem, meum inventum est. Debilem hanc profecto ac communibus electrometris, quamvis exquisitis, nullo modo detegendam, sed quae nerveis fibris, quas forte offendit, musculisque convellendis par sit, absque ulla fric- tione aliove artificio, modo apte applicentur aquae, aut corporibus aqueo humore imbutis, cujusmodi sunt nervi atque musculi animalium sive viventium, sive recens enectorum, revera excitant metalla carbonesque vi ac virtute propria, quatenus ipsa fluidum electricum impellunt coguntque ad ingressum vel egressum, e superficie, quam contingunt. At vero si duobus, in locis positae sint hujusmodi armaturae nervorum metallicae, ex uno eodemque metallo conflatae, atque inter se aptissimo quovis conductore communicent, quid tunc expectandum? Fortasse utraque armatura fuget vel evomet tantillum fluidi elettrici, sed obsiatent sibi invicem aequali nisu, atque adeo nullus ex una ad alteram eveniet transfluxus circulatio nulla. Ergo ad diversa metalla confugiendum, quae prout inaequali, vel etiam contraria vi in attactum corpus agunt, transfluxum tunc satis magnae copiae fluidi electrici, si arcus conductor non desit, cient et usque promovent ab una scilicet ad aliam partem, quas ipsae armaturae obtegunt. Quae quidem partes si, ut et reliquae intermediae, satis deferentes sint, fluidum electricum jugiter in gyrum abripietur. Jam vero si illud in hoc continuo fluxu ac in qualibet circuitus parte nervos, sive sensui, sive motui inservientes, offendit hos excitabit, ita, ut pro muneris, quod obeunt, diversitate aut sensationem pariant, uti in apice linguae contingit, quae sapore vel acido, vel alcalino afficitur juxta novissima mea esperimenta, prout fluidum electricum ingreditur exitve ex ipso apice linguae, aut contractiones muscu- lorum motusque artuum excitent, quod saepius evenit, cum nempe illud in nervos crurales, aut brachiales, aut quoslibet motibus voluntariis dicatos, qui latissime patent, incurrit. En rationem phaenomenorum, quae fidenter nimis electricitati animali adscribuntur, quaeque ego electricitati artificiali, sive ex- trinsecus excitatae, tribuere malim.

At nullumne prorsus erit in omnibus GALVANII experimentis, quod illa jure sibi vindicare queat? Hoc equidem non ausim definire. Dico tantum, illa omnia, in quibus irrito successu metalla aequalia adhibentur, et, ut contrac- tiones musculorum efficiamus, ad diversa confugiendum est, nihil valere ad veram ac propriam organorum electricitatem, activam nempe, adstruendam, cum illa organa passive se habere videantur. Porro ejnsmodi casus, in quibus non nisi contactu metallorum diversae speciei excitari possunt motus muscu- lares, sunt longe plures; paucissimi contra ea dantur, in quibus etiam ope ejusdem metalli contingunt, cumque vix percipienda diversitas aliquando efficiat, ut vel metalla ejusdem nominis ac speciei aliquibus edendis effectibus non imparia sint, valde dubitandum videtur, quominus tunc etiam, cum ar- maturae metallicae prorsus similes invicem esse videntur, et nihilo tamen minus excitandis motibus musculorum inserviant in partibus animalium prae- paratorum, in quibus denudati nervi adhuc eximia pollent excitabilitate, inperceptibilis aliqua differentia in superficie saltem metallorum plus minusve aspera etc. in caussa sit, cur fluidum electricum etiam hic ad transfluxum cieatur.

Etiam si tandem electricitas haec animalis activa in organis, quam GAL- VANI tuetur, iterum evanescat, stabit tamen incomparabilis ac miranda fibrarum, praecipue nervearum, excitabilitas ope stimuli eletrici. Ex altera quoque parte remanebit novum electricitatis artificialis principium, a me de- tectum, quod maximam huic scientiae lucem afferre potest, nempe vis ac virtus metallorum et carbonis concitandi atque pellendi fluidum electricum ope simplicis contactus cum corporibus quibuslibet humidis ac per hanc ipsorum qualitatem deferentibus; id quod certis experimentis extra corpora animalia institutis confirmavi.

[Empty Page]