241239QVAESTIO I. ARTICVL. II.
rem faciunt ambiguam, diſſoluenda ſunt, præſertim ob autoritatem Philo
11Ariſtotel.
Caiet: ſophorum, ac Theologorum, qui omnes analoga proportionis accipiunt.
Primò Ariſtoteles non modo ea cognoſcit, ſed per antonomaſiam vocat
analoga, vt Caietan. annotauit, qui vlterius addit cætera abuſiue tantum
vocari analoga, fortaſsis quia ab Ariſtotele perpetuo nũcupantur ea, quæ
habẽt eſſe ab vno, vel ad vnum, quomodo fere loquuntur Græci interpre-
22Caiet.
Fonſeca. tes, loca habes apud Caiet. c. 3. illius tractat. & Fonſecam 4. Metaphyſ.
cap. 2. quæſt. 1. Sect. 6. inſignis locus eſt. in 1. Ethicor. cap. 6. vbi docetra-
tionem boninon eſſe vniuocam, non æquiuocam à caſu, nec ab vno, vel ad
vnum, ideſt, analogum attributionis, ſed magis per proportionem, quem-
admodũ, inquit, viſus ad viſum corporis, & animi, inter quos conſtat nullã
eſſe attributionem, ſed meram proportionem propriam, nam vtrique in-
eſt virtus videndi, perinde ac bonis omnibus ineſt intrinſeca bonitas. Idẽ
33Auerr.
D. Thom. ſentit eo loco Auerroes, & D. Thom. præterea queſt. 2. de veritate art. 11.
loquens de relationibus, & perſonis diuinis eas vocat analogas, non
aliter quam proportione propria, ita habet 1. parte quæſt. 42. artic. 4. ad
44Ferrar.
Gand-
Zimar. tertium, eadem eſt ſententia Ferrar. 1. contra gent. c. 34. Ioan. de Gand.
7. Phyſicor. Veneti text. 13. Zimar. verbo analogum.
11Ariſtotel.
Caiet: ſophorum, ac Theologorum, qui omnes analoga proportionis accipiunt.
Primò Ariſtoteles non modo ea cognoſcit, ſed per antonomaſiam vocat
analoga, vt Caietan. annotauit, qui vlterius addit cætera abuſiue tantum
vocari analoga, fortaſsis quia ab Ariſtotele perpetuo nũcupantur ea, quæ
habẽt eſſe ab vno, vel ad vnum, quomodo fere loquuntur Græci interpre-
22Caiet.
Fonſeca. tes, loca habes apud Caiet. c. 3. illius tractat. & Fonſecam 4. Metaphyſ.
cap. 2. quæſt. 1. Sect. 6. inſignis locus eſt. in 1. Ethicor. cap. 6. vbi docetra-
tionem boninon eſſe vniuocam, non æquiuocam à caſu, nec ab vno, vel ad
vnum, ideſt, analogum attributionis, ſed magis per proportionem, quem-
admodũ, inquit, viſus ad viſum corporis, & animi, inter quos conſtat nullã
eſſe attributionem, ſed meram proportionem propriam, nam vtrique in-
eſt virtus videndi, perinde ac bonis omnibus ineſt intrinſeca bonitas. Idẽ
33Auerr.
D. Thom. ſentit eo loco Auerroes, & D. Thom. præterea queſt. 2. de veritate art. 11.
loquens de relationibus, & perſonis diuinis eas vocat analogas, non
aliter quam proportione propria, ita habet 1. parte quæſt. 42. artic. 4. ad
44Ferrar.
Gand-
Zimar. tertium, eadem eſt ſententia Ferrar. 1. contra gent. c. 34. Ioan. de Gand.
7. Phyſicor. Veneti text. 13. Zimar. verbo analogum.
Prima ratio pro hac ſententia duci poteſt ab ipſo vocabulo, nã ana-
logia vocatur à Cicerone proportio, comparatio, & conuenientia, quæ
55Analogia
proportio-
nis proba-
tur 1.
Probatur 2. magis denotant ſimilitudinem, quam dependentiam, & attenta origine,
quæ videtur eſſe verbum αναλογιςομαι, hoc eſt ratiocinari, conſiſtit enim
illa ſimilitudo in quadam mentis collatione. Secunda, hæc analoga diſ-
tinguntur ab vniuocis; ergo ſunt conſtituenda. Conſequentia eſt bona
ex aduerſariorum conceſsione, qui cum vniuocis ea confundunt. Ante-
cedens oſtenditur, natura vniuoca eſt adeo vna, vt cõcepta præciſe à ſuis
inferioribus nullo modo ea includat, ab ipſorumue differentijs includa-
tur, & aduerſarij concedunt, ſed hæc analoga non ita ſe habent, quod do
cuit Ariſtoteles loco citato: vt enim oſtenderet bonum non eſſe ratio-
66Ariſtoteles nem vniuocam, ſicut album, ſubiecit, bona qua bona, ideſt, ſecundum cõ
munem rationem, eſſe multiplicia, & ratione probatur in ente, quod cũ
ſit prædicatum tranſcendens, non poteſt ita abſtrahi à modis, quibus cõ-
trahitur ad ſubſtantiam, & accidens, quin includatur in ijſdem, quoniam
ſi conceptus entis in communi non includeret etiam illum modum ſeque
retur modum non eſſe ens, quod eſt falſum.
logia vocatur à Cicerone proportio, comparatio, & conuenientia, quæ
55Analogia
proportio-
nis proba-
tur 1.
Probatur 2. magis denotant ſimilitudinem, quam dependentiam, & attenta origine,
quæ videtur eſſe verbum αναλογιςομαι, hoc eſt ratiocinari, conſiſtit enim
illa ſimilitudo in quadam mentis collatione. Secunda, hæc analoga diſ-
tinguntur ab vniuocis; ergo ſunt conſtituenda. Conſequentia eſt bona
ex aduerſariorum conceſsione, qui cum vniuocis ea confundunt. Ante-
cedens oſtenditur, natura vniuoca eſt adeo vna, vt cõcepta præciſe à ſuis
inferioribus nullo modo ea includat, ab ipſorumue differentijs includa-
tur, & aduerſarij concedunt, ſed hæc analoga non ita ſe habent, quod do
cuit Ariſtoteles loco citato: vt enim oſtenderet bonum non eſſe ratio-
66Ariſtoteles nem vniuocam, ſicut album, ſubiecit, bona qua bona, ideſt, ſecundum cõ
munem rationem, eſſe multiplicia, & ratione probatur in ente, quod cũ
ſit prædicatum tranſcendens, non poteſt ita abſtrahi à modis, quibus cõ-
trahitur ad ſubſtantiam, & accidens, quin includatur in ijſdem, quoniam
ſi conceptus entis in communi non includeret etiam illum modum ſeque
retur modum non eſſe ens, quod eſt falſum.
Ad primum argumentum diſtinguenda eſt maior, analogum enim non
participari eodem modo ab inferioribus, vel ſignificate poteſt non par-
77Solutío prĩ-
mi argumẽ-
ti. ticipari ſub eadem omninò ratione, & in hoc ſenſu vera eſt maior, mi-
nor vero falſa, quia principium non dicitur prius de vno, quam de alio,
88Ariſtoteles. eſt tamen adeo diuerſum in ſingulis principijs, vt nequeat in vno ſimpli-
ci nomine vniri, vt Ariſtoteles dixit de bonis. Atſi participari eodem
modo ſignificetidem, atque primo, & abſque dependentia vnius ab alio,
negandum eſt cum Caietano analogum non poſſe hoc modo communica
ri, & ad ſubiunctam probationem ex Ariſtotele reſponden. in definitio-
ne Aequiuocorum ſolum ſignificari diuerſitatem rationis communis pro
99Ad primam
probationẽ.
Ad ſecundã xime explicatæ, non autem prioritatem. Ad aliam probationem dici-
mus illud effatum, aut non eſle vniuerſale, ſed proprium relatis per attri
butionem, & proportionem impropriam, aut iuxta Caietan. intelligi
1010Caiet.
participari eodem modo ab inferioribus, vel ſignificate poteſt non par-
77Solutío prĩ-
mi argumẽ-
ti. ticipari ſub eadem omninò ratione, & in hoc ſenſu vera eſt maior, mi-
nor vero falſa, quia principium non dicitur prius de vno, quam de alio,
88Ariſtoteles. eſt tamen adeo diuerſum in ſingulis principijs, vt nequeat in vno ſimpli-
ci nomine vniri, vt Ariſtoteles dixit de bonis. Atſi participari eodem
modo ſignificetidem, atque primo, & abſque dependentia vnius ab alio,
negandum eſt cum Caietano analogum non poſſe hoc modo communica
ri, & ad ſubiunctam probationem ex Ariſtotele reſponden. in definitio-
ne Aequiuocorum ſolum ſignificari diuerſitatem rationis communis pro
99Ad primam
probationẽ.
Ad ſecundã xime explicatæ, non autem prioritatem. Ad aliam probationem dici-
mus illud effatum, aut non eſle vniuerſale, ſed proprium relatis per attri
butionem, & proportionem impropriam, aut iuxta Caietan. intelligi
1010Caiet.