254252IN PRAEDIC AMENTA ARISTOTELIS.
dicitur: & boc album in ſubiecto quidem eſt corpore (omnis enim
color in corpore eſt) de nullo verò ſubiecto dicitur. Alia de ſub-
iecto dicuntur, & in ſubiecto etiam ſunt, veluti ſcientia in anima
quidem eſt, vt in ſubiecto: de Grammatica autem dicitur, vt de
ſubiecto. Alia neque in ſubiecto ſunt, neque de ſubiecto vllo dicun
tur, vt quidam equus: nihil enim talium aut in ſubiecto eſt, aut di-
citur de ſubiecto. Atque indiuidua ſimpliciter, & ea, quæ vna nu
mero ſunt, de nullo quidem ſubiecto dicuntur, in ſubiecto autem
nonnulla ipſorum nibil probibet eſſe: quædam enim Grammatica
ex ijs eſt planè, quæ in ſubiecto quidem ſunt, de nullo verò ſub-
iecto dicuntur.
vt volunt Caiet. & Sotus, de qua poſteà à nobis proprio loco differendum eſt. Perſecutus verò
11Caieta.
Sotus. fuit Ariſtoteles præſatam enumerationem, tum recenſendo naturas Prædicamental es, tum earũ
conditiones. Naturas quidem, cum dixit, quædam eſſe in ſubiecto, alia non eſſe; hę namq; ſunt
rationes ſubſtantiæ, & accidentis. Conditiones verò, cum ſubdidit, aliqua dici de ſubiecto, ideſt,
eſſe vniuerſalia, alia non dici, videlicet ſingularia.
22Dici de ſubie
cto, quid hoc
loco ſit.
De ſubiecto dicuntur.] Dici de ſubiecto hoc loco, idem eſt, ac prędic ari eſſentialiter de inſerio
33Toletus.
Sotus. ri, vt explicant Toletus, Sotus, & alij interpretes, patetque ex rebus, quibus Ariſtoteles hoc at-
tribuit, vel negat, ait ni-
mirum naturam vniuer
ſalem, ſiue ſubſtantiam,
ſiue accidens, de ſubie-
cto dici; singularem ve-
rò vtrãque, de ſubiecto
minimè prædicari, quæ
vera eſſe non poſſunt, ni
ſi, [dici de ſubiecto] præ
dicto modo accipiatur;
nam ſubſtantia vniuerſa
lis de nullo prædicatur
prædicationeartificioſa,
niſi de ſuo infetiori, ac-
cidens verò ſingulare, di
rectè prædicatur de ſub-
iecto, in quo eſt, ſed non tanquam de inſeriori eſſentialiter ſubiecto.
dicitur: & boc album in ſubiecto quidem eſt corpore (omnis enim
color in corpore eſt) de nullo verò ſubiecto dicitur. Alia de ſub-
iecto dicuntur, & in ſubiecto etiam ſunt, veluti ſcientia in anima
quidem eſt, vt in ſubiecto: de Grammatica autem dicitur, vt de
ſubiecto. Alia neque in ſubiecto ſunt, neque de ſubiecto vllo dicun
tur, vt quidam equus: nihil enim talium aut in ſubiecto eſt, aut di-
citur de ſubiecto. Atque indiuidua ſimpliciter, & ea, quæ vna nu
mero ſunt, de nullo quidem ſubiecto dicuntur, in ſubiecto autem
nonnulla ipſorum nibil probibet eſſe: quædam enim Grammatica
ex ijs eſt planè, quæ in ſubiecto quidem ſunt, de nullo verò ſub-
iecto dicuntur.
vt volunt Caiet. & Sotus, de qua poſteà à nobis proprio loco differendum eſt. Perſecutus verò
11Caieta.
Sotus. fuit Ariſtoteles præſatam enumerationem, tum recenſendo naturas Prædicamental es, tum earũ
conditiones. Naturas quidem, cum dixit, quædam eſſe in ſubiecto, alia non eſſe; hę namq; ſunt
rationes ſubſtantiæ, & accidentis. Conditiones verò, cum ſubdidit, aliqua dici de ſubiecto, ideſt,
eſſe vniuerſalia, alia non dici, videlicet ſingularia.
cto, quid hoc
loco ſit.
De ſubiecto dicuntur.] Dici de ſubiecto hoc loco, idem eſt, ac prędic ari eſſentialiter de inſerio
33Toletus.
Sotus. ri, vt explicant Toletus, Sotus, & alij interpretes, patetque ex rebus, quibus Ariſtoteles hoc at-
tribuit, vel negat, ait ni-
mirum naturam vniuer
ſalem, ſiue ſubſtantiam,
ſiue accidens, de ſubie-
cto dici; singularem ve-
rò vtrãque, de ſubiecto
minimè prædicari, quæ
vera eſſe non poſſunt, ni
ſi, [dici de ſubiecto] præ
dicto modo accipiatur;
nam ſubſtantia vniuerſa
lis de nullo prædicatur
prædicationeartificioſa,
niſi de ſuo infetiori, ac-
cidens verò ſingulare, di
rectè prædicatur de ſub-
iecto, in quo eſt, ſed non tanquam de inſeriori eſſentialiter ſubiecto.
Atq;
id in ſubiecto ejse.
] Deſinit quid ſit eſſe in ſubiecto, ſeu quid ſit, id quod eſt in ſubiecto;
44Eße in ſubie
cto, quid. aitque, id eſſe propriè in ſubiecto, quod eſt in aliquo non vti pars eius, ab eo tamen ſeparatum
e xiſtere non poteſt, quo pacto eſt ſcientia in anima, & candor in lacte; Sed quia hęc definitio
ſtr ictiori indi get examine, poſteà excutienda eſt,
44Eße in ſubie
cto, quid. aitque, id eſſe propriè in ſubiecto, quod eſt in aliquo non vti pars eius, ab eo tamen ſeparatum
e xiſtere non poteſt, quo pacto eſt ſcientia in anima, & candor in lacte; Sed quia hęc definitio
ſtr ictiori indi get examine, poſteà excutienda eſt,
EXPLICATIO CAPITIS TERTII.
DE REGVLIS.
SVMMA CAPITIS.
TRadit duo documenta ad pleniorem notitiam eorum, quæ ſunt in Prædicamentis;
alte-
55Duplex docu
mentum ad
notitiam eo-
rũ quæ ſunt
in Prædica-
mentis.
Primum do-
cumentum.
Secundũ do-
cumentum. rum inſeruit cognoſcendæ Prædicamentorum profunditati, ſeu progreſsioni à ſummo
genere vſque ad indiuidua; alterum latitudini, ideſt, diſceſsui in latera, qui ſit per diffe-
rentias. Primum documentum eſt, Cum quidpiam de quopiam prædicatur, vt de ſubiecto, ea
quæ dicuntur de prædicato, dicuntur etiam de ſubiecto. Secundum; Quando genera non ſunt
ſubalternatim poſita, eorum differentiæ diuerſæ ſunt; quando vero ſubalternatim poſita ſunt,
nihil prohib et eaſdem eſſe differentias.
55Duplex docu
mentum ad
notitiam eo-
rũ quæ ſunt
in Prædica-
mentis.
Primum do-
cumentum.
Secundũ do-
cumentum. rum inſeruit cognoſcendæ Prædicamentorum profunditati, ſeu progreſsioni à ſummo
genere vſque ad indiuidua; alterum latitudini, ideſt, diſceſsui in latera, qui ſit per diffe-
rentias. Primum documentum eſt, Cum quidpiam de quopiam prædicatur, vt de ſubiecto, ea
quæ dicuntur de prædicato, dicuntur etiam de ſubiecto. Secundum; Quando genera non ſunt
ſubalternatim poſita, eorum differentiæ diuerſæ ſunt; quando vero ſubalternatim poſita ſunt,
nihil prohib et eaſdem eſſe differentias.
CAPVT III.
CVm quippiam de quopiam prædicatur, vt de ſubiecto:
eæ
quæ de prædicato dicuntur, dicentur etiam de ſubiecto:
vt
homo de quodam homine prædicatr animal, autem de ho
mine prędicatur: igitur animal de quodam etiam homine prædi-
homo de quodam homine prædicatr animal, autem de ho
mine prędicatur: igitur animal de quodam etiam homine prædi-
COMMENTARIVS.
CVm quippiam de que-
piã.]. Dixerat ſuperiori
capite, quædam eſſe in
ſubiecto, alia dici de ſub
iecto, & in ſine eiuſdem
capitis, explicuit quid eſ
ſet, in ſubiecto exiſtere;
nunc exponere aggreditur, quo pacto ſe habeant, quæ de ſubiecto dicuntur: & primum documen-
rum eſt, quando aliquid affirmatur de aliquo, vt de ſubiecto, quæ affirmantur de prędicato, affir-
mantur etiam de ſubiecto; cuius pronunciati difficultas, t ota eſt in explicanda qualitate illius
prędicationis, an ſcilicet compr ehendatur omnis prędicat io, etiam cõtingens, an ſola neceſſaria,