264262IN PRAEDIC. ARIST. CAP. DE DECEM PRAED.
exiſtere in toto ſuppoſito, vt partes illud conſtituentes:
leuius eſt, quod
ex altera parte obijcitur accidentia Sacræ Euchariſtię non eſſe in ſubie-
cto inhæſionis; ergo non eſſe proprium ſubſtantiæ, ſic exiſtere; dices nimi
rum ſubſtantię eſſe proprium, ſecundum ſuam natur am per ſe exiſtere, ac
cidentibus verò Sacræ Euchariſtię per miraculum concedi, vt ſine ſubie
cto exiſtant.
ex altera parte obijcitur accidentia Sacræ Euchariſtię non eſſe in ſubie-
cto inhæſionis; ergo non eſſe proprium ſubſtantiæ, ſic exiſtere; dices nimi
rum ſubſtantię eſſe proprium, ſecundum ſuam natur am per ſe exiſtere, ac
cidentibus verò Sacræ Euchariſtię per miraculum concedi, vt ſine ſubie
cto exiſtant.
Nihilominùs tum propter hæc, tum propter fimilia obiecta, præſertim
verò ob diffi cultatem diſtinguendi exiſtentiam modi ſubſtantialis, ab ex
11Proponitur
alia deſcrip
tio ſubſtan-
tiæ manife-
ſtior. iſtentia accidentis, excogitari poteſt alia deſcriptio ſubſtantiæ, aliquan-
to manifeſtior in hunc modum. Subſtantia eſt ens, vel per ſe ſubſiſtens,
vel pertinens ad integritatem per ſe ſubſiſtẽtis. Ex hac enim deſcriptio-
ne, non ſolùm facilè cognoſcitur ſubſtantia completa, quę eſt per ſe ſub-
ſiſtens, ſed etiam quis nam modus ſit ſubſtantialis, quis accidentalis; ete-
nim vnio inter materiam primam, & formam ſubſtantialem dignoſcitur
eſſe ſubſtantialis, quia pertinet ad integritatem, & compoſitionem totius
ſubſtantię, relatio vero animę rationalis ad Deum creantem, & vbi, quo
ſtatuitur in loco, ſunt modi accidentales, quia ſupponunt animam in toto
ſuo eſſe ſubſtantiali perfectam, & illam ordinant ad extrinſeca: commu-
nior tamen, & ſimpliciter vſurpanda definitio erit illa vulgaris, Subſtan-
tia eſt ens per ſe exiſtens, accepta exiſtentia per ſe, pro modo, & proprie
tate ſubſtantiæ, ſicut in definitione accidentis, quam Ariſtoteles codem
capite tradit, eſſe in alio, ſumitur pro inhærentia actuali, quæ eſt accidẽ-
tis affectio, quanuis non ſit contemnenda alia interpretatio, quæ accipit,
per ſe exiſtens, pro modo ſubſtantiæ intrinſeco, & entis diuiſiuo.
verò ob diffi cultatem diſtinguendi exiſtentiam modi ſubſtantialis, ab ex
11Proponitur
alia deſcrip
tio ſubſtan-
tiæ manife-
ſtior. iſtentia accidentis, excogitari poteſt alia deſcriptio ſubſtantiæ, aliquan-
to manifeſtior in hunc modum. Subſtantia eſt ens, vel per ſe ſubſiſtens,
vel pertinens ad integritatem per ſe ſubſiſtẽtis. Ex hac enim deſcriptio-
ne, non ſolùm facilè cognoſcitur ſubſtantia completa, quę eſt per ſe ſub-
ſiſtens, ſed etiam quis nam modus ſit ſubſtantialis, quis accidentalis; ete-
nim vnio inter materiam primam, & formam ſubſtantialem dignoſcitur
eſſe ſubſtantialis, quia pertinet ad integritatem, & compoſitionem totius
ſubſtantię, relatio vero animę rationalis ad Deum creantem, & vbi, quo
ſtatuitur in loco, ſunt modi accidentales, quia ſupponunt animam in toto
ſuo eſſe ſubſtantiali perfectam, & illam ordinant ad extrinſeca: commu-
nior tamen, & ſimpliciter vſurpanda definitio erit illa vulgaris, Subſtan-
tia eſt ens per ſe exiſtens, accepta exiſtentia per ſe, pro modo, & proprie
tate ſubſtantiæ, ſicut in definitione accidentis, quam Ariſtoteles codem
capite tradit, eſſe in alio, ſumitur pro inhærentia actuali, quæ eſt accidẽ-
tis affectio, quanuis non ſit contemnenda alia interpretatio, quæ accipit,
per ſe exiſtens, pro modo ſubſtantiæ intrinſeco, & entis diuiſiuo.
ARTICVLVS III.
Vtrum Ariſtoteles rectè definierit, id quod eſt in ſubiecto.
ARISTOTELIS definitio hæc erat, id eſt in ſubiecto, quod eſt
22Ariftote-
lis definitio
multiplici-
ter oppug-
natur. in aliquo non vti pars, vt ſit autem ſeorſim ab eo, in quo ineſt fie-
33Ariftot. ri nequit; cam tamen vitioſam eſſe multis oſtendi poteſt. Impri-
mis tota definitio conuenit multis ſub ſtantijs, quas jam oſtendi-
mus in ſubiecto non eſſe; nam formę omnes materiales ſunt in materia,
44Primò. ita vt extra illam eſſe nequeant: ſimiliter exiſtunt dιfferentię contrahen-
tes in genere; Deus in hoc vniuerſo, & fortaſſè in ſpatio imaginario extra
cœlum, creaturę in intellectu diuino: nec enim hęc partes ſunt eorum, in
quibus eſſe diximus, nec extra illa exiſtere poſſunt. Secundò, non conue-
nit definitio multis accidentibus: etenim locus, actio tranfiens, habitus
55Secundò. funt accidentia, & tamen ſunt in ſubiecto, quod extrinſece denominant,
& ab ijs de quibus dicuntur, ſeparari poſſunt, vt manifeſtum eſt.
22Ariftote-
lis definitio
multiplici-
ter oppug-
natur. in aliquo non vti pars, vt ſit autem ſeorſim ab eo, in quo ineſt fie-
33Ariftot. ri nequit; cam tamen vitioſam eſſe multis oſtendi poteſt. Impri-
mis tota definitio conuenit multis ſub ſtantijs, quas jam oſtendi-
mus in ſubiecto non eſſe; nam formę omnes materiales ſunt in materia,
44Primò. ita vt extra illam eſſe nequeant: ſimiliter exiſtunt dιfferentię contrahen-
tes in genere; Deus in hoc vniuerſo, & fortaſſè in ſpatio imaginario extra
cœlum, creaturę in intellectu diuino: nec enim hęc partes ſunt eorum, in
quibus eſſe diximus, nec extra illa exiſtere poſſunt. Secundò, non conue-
nit definitio multis accidentibus: etenim locus, actio tranfiens, habitus
55Secundò. funt accidentia, & tamen ſunt in ſubiecto, quod extrinſece denominant,
& ab ijs de quibus dicuntur, ſeparari poſſunt, vt manifeſtum eſt.
Prætereà accidentia communia ita ſunt in ſubiecto, vt ab eo ſeparata
reperiantur; albedo enim in communi, ſic exiſtit in Cygno, vt extra illum
66Tertiò. in papyro conſiſtat; quantitas Sacræ Euchariſtiæ exiſtit ſeparata à pane:
intellectus, & voluntas ſunt in homine tanquam in ſubiecto, illo verò de-
mortuo remanent in anima, quę eſt aliud ſubiectum: item accidentia ho-
minis viui, eo extincto remanent in cadauere, quod ſpecie differt ab ho-
mine: denique pomum odorificum, cum manibus attrectatur, transfundit
reperiantur; albedo enim in communi, ſic exiſtit in Cygno, vt extra illum
66Tertiò. in papyro conſiſtat; quantitas Sacræ Euchariſtiæ exiſtit ſeparata à pane:
intellectus, & voluntas ſunt in homine tanquam in ſubiecto, illo verò de-
mortuo remanent in anima, quę eſt aliud ſubiectum: item accidentia ho-
minis viui, eo extincto remanent in cadauere, quod ſpecie differt ab ho-
mine: denique pomum odorificum, cum manibus attrectatur, transfundit