316314IN CAP. VI. DE QVANTITATE.
extenſas;
ſi ſecundum, nihil aliud eſt quantitatem afferre extenſionem ſi-
tualem, quam aptam eſſe ad eſſendum in loco extenſo.
tualem, quam aptam eſſe ad eſſendum in loco extenſo.
Quamobrem magis conſequenter alij, neſcio tamẽ an verè, negant per
112. Aliorum
ſolutio. abſolutam Dei potentiam perſeuerare poſſe ſubſtantiam in eodem loco
eo modo, quo priùs erat, ſed in inſtanti ſeparationis quantitatis confuſũ
iri omnes partes, ita vt caput non ſit iam vnitum collo tantum, & collum
pectori, ſed quęlibet pars omnibus alijs partibus, vt contingere videtur
in gradibus qualitatis, quorum primus eſt immediatè vnitus cum omni-
bus ſeptem, ſecũdus ſimiliter cum primo, & cum reliquis. Ad cõfirmatio-
nem dicunt eſſe diuerſam rationem in duabus ſubſtãtijs, vel duabus eiuſ-
dem partibus diuiſis, atque in partibus eiuſdem; ex eo enim quod illæ cõ-
ſeruentur diſtinctæ, & ordinatæ, nullum ſequitur incommodum, cum duę
ſubſtantię ſpirituales ea ratione exiſtere poſsint; at ſi vnius ſubſtãtię par
tes vnitæ, & ordinatę ſeruentur, dabitur effectus formalis accidentis ſine
cauſa, quod abſurdum eſt maximum: de loco autẽ, in quo extitura ſit ſub-
ſtantia credunt, ſi naturæ ſuę relinquatur, confluxuram ad punctum: alio-
quin ſeruari à Deo poſſe in ſpatio diuiſibili, modo tamen exiſtendi indiui-
ſibili, ſcilicet totam in toto ſpatio, & totam in qualibet eius parte.
112. Aliorum
ſolutio. abſolutam Dei potentiam perſeuerare poſſe ſubſtantiam in eodem loco
eo modo, quo priùs erat, ſed in inſtanti ſeparationis quantitatis confuſũ
iri omnes partes, ita vt caput non ſit iam vnitum collo tantum, & collum
pectori, ſed quęlibet pars omnibus alijs partibus, vt contingere videtur
in gradibus qualitatis, quorum primus eſt immediatè vnitus cum omni-
bus ſeptem, ſecũdus ſimiliter cum primo, & cum reliquis. Ad cõfirmatio-
nem dicunt eſſe diuerſam rationem in duabus ſubſtãtijs, vel duabus eiuſ-
dem partibus diuiſis, atque in partibus eiuſdem; ex eo enim quod illæ cõ-
ſeruentur diſtinctæ, & ordinatæ, nullum ſequitur incommodum, cum duę
ſubſtantię ſpirituales ea ratione exiſtere poſsint; at ſi vnius ſubſtãtię par
tes vnitæ, & ordinatę ſeruentur, dabitur effectus formalis accidentis ſine
cauſa, quod abſurdum eſt maximum: de loco autẽ, in quo extitura ſit ſub-
ſtantia credunt, ſi naturæ ſuę relinquatur, confluxuram ad punctum: alio-
quin ſeruari à Deo poſſe in ſpatio diuiſibili, modo tamen exiſtendi indiui-
ſibili, ſcilicet totam in toto ſpatio, & totam in qualibet eius parte.
Hæc reſponſio multis rationibus impugnari ſolet.
Certe eo titulo diſ-
plicere poteſt, quia potẽtiæ diuinę id negat, in quo nulla eſt contradictio,
22Propoſita
reſpõſio in-
firmatur. & concedit naturę, quod vix Deo tribuamus; fluxus enim ſubſtantiæ ad
punctum quo pacto fiet in inſtanti? ponamus enim punctum concurſus eſ
ſe centrum corporis 20. palmorum, tunc extremę partes aliquod ſpatiũ
percurrere debent, vt centrum contingant, ergo deferuntur per motum,
quem inſtans non capeſsit, nam ſubſtantiam quantitate eſſe ſpolitatam
non confert ad motum in inſtanti, cum Angeli in tempore moueantur, &
ipſi admittant non poſle totam illam ſubſtantiam per totum ſpatium in
tranſuerſum à Deo in momento deferri. Deinde, tot vniones ſubſtantiales
quis producet, ſi omnis cauſa pręter conſeruatiuam abſit? Demum quis
cogit, cauſam ſecundam, vel Deum, vt multiplicet vniones inter partes,
cum conſeruatio vnius ab alterius coniunctione magis non pendeat ſe-
parata quantitate, quam pendebat coniuncta?
plicere poteſt, quia potẽtiæ diuinę id negat, in quo nulla eſt contradictio,
22Propoſita
reſpõſio in-
firmatur. & concedit naturę, quod vix Deo tribuamus; fluxus enim ſubſtantiæ ad
punctum quo pacto fiet in inſtanti? ponamus enim punctum concurſus eſ
ſe centrum corporis 20. palmorum, tunc extremę partes aliquod ſpatiũ
percurrere debent, vt centrum contingant, ergo deferuntur per motum,
quem inſtans non capeſsit, nam ſubſtantiam quantitate eſſe ſpolitatam
non confert ad motum in inſtanti, cum Angeli in tempore moueantur, &
ipſi admittant non poſle totam illam ſubſtantiam per totum ſpatium in
tranſuerſum à Deo in momento deferri. Deinde, tot vniones ſubſtantiales
quis producet, ſi omnis cauſa pręter conſeruatiuam abſit? Demum quis
cogit, cauſam ſecundam, vel Deum, vt multiplicet vniones inter partes,
cum conſeruatio vnius ab alterius coniunctione magis non pendeat ſe-
parata quantitate, quam pendebat coniuncta?
Secundo probatur illud antecedẽs, ſcilicet non poſſe extenſionẽ totius
prouenire à quãtitate; aut enim prouenit effectiuè, aut for maliter? Primũ
licet indicare videatur Hiſpalenſis in 2. d. 18. 9. vnic. art. 3. eſt tamẽ per ſe
33Hiſpalenſig. abſurdum, quoniã formalis cauſa non edit effectũ, aliquid extra ſe produ
cendo, ſed ſe ipſam cõmunicando. Secundũ ſic improbatur. Ordo partiũ
44Effectũ cau-
ſæ formalis
non eſſe ali-
quid àcauſa
ſeparatum. conſiſtit in illa ſerie vnionũ non interrupta, ſed quantitas nequit eã cau-
fare in alio à ſe realiter diſtincto; vt enim cõcipiatur quantitas illum or-
dinẽ formaliter cauſãs, debet apprehẽdi interiecta inter partes ſubſtãtię
illas vniẽdo, & diſtinguendo, quod plane fictitium eſt; nã partes, aut ſe ip-
ſis vniuntur, aut cum plurimum per modos ſubſtantiales cum ipſis identi
ficatos, vel quippiã aliud etiam ſubſtãtiale: nã cõmunis ſentẽtia eſt vnio-
nẽ eſſe de ratione vniti; nequit igitur intrinſecus partiũ ordo à quãtitate
deriuari. Dices, eſto ſeries intrinſeca vnionũ formaliter quantitas nõ ſit,
quãtitatẽ tñ ſupponere, &ea ſublata perire; at hoc eſt iniquis cõditionib
in cõcordiã venire; aſſeris enim ordinẽ, & extẽſionẽ, de quo cõtẽdim, for
malẽ quantitatis effectum non eſſe, ſed ab illa vti à diſpoſitione pendere,
prouenire à quãtitate; aut enim prouenit effectiuè, aut for maliter? Primũ
licet indicare videatur Hiſpalenſis in 2. d. 18. 9. vnic. art. 3. eſt tamẽ per ſe
33Hiſpalenſig. abſurdum, quoniã formalis cauſa non edit effectũ, aliquid extra ſe produ
cendo, ſed ſe ipſam cõmunicando. Secundũ ſic improbatur. Ordo partiũ
44Effectũ cau-
ſæ formalis
non eſſe ali-
quid àcauſa
ſeparatum. conſiſtit in illa ſerie vnionũ non interrupta, ſed quantitas nequit eã cau-
fare in alio à ſe realiter diſtincto; vt enim cõcipiatur quantitas illum or-
dinẽ formaliter cauſãs, debet apprehẽdi interiecta inter partes ſubſtãtię
illas vniẽdo, & diſtinguendo, quod plane fictitium eſt; nã partes, aut ſe ip-
ſis vniuntur, aut cum plurimum per modos ſubſtantiales cum ipſis identi
ficatos, vel quippiã aliud etiam ſubſtãtiale: nã cõmunis ſentẽtia eſt vnio-
nẽ eſſe de ratione vniti; nequit igitur intrinſecus partiũ ordo à quãtitate
deriuari. Dices, eſto ſeries intrinſeca vnionũ formaliter quantitas nõ ſit,
quãtitatẽ tñ ſupponere, &ea ſublata perire; at hoc eſt iniquis cõditionib
in cõcordiã venire; aſſeris enim ordinẽ, & extẽſionẽ, de quo cõtẽdim, for
malẽ quantitatis effectum non eſſe, ſed ab illa vti à diſpoſitione pendere,
