317315QVAESTIO I. ARTIC. III.
quod nihil ad rem facit.
Confirmatur argumentum, in accidentibus cor
11Quo pacto
corporea ac
cidentia ex
tendantur. poralibus eſt ordo partium, & illa totius extenſio, at non cauſatur forma-
liter à quantitate, cum hæc non ſit aliorum accidentium forma, ſed ma-
teria; ergo non eſt cur negetur ſubſtantiam de ſe habere formalem ordi-
nem abſque beneficio quantitatis.
11Quo pacto
corporea ac
cidentia ex
tendantur. poralibus eſt ordo partium, & illa totius extenſio, at non cauſatur forma-
liter à quantitate, cum hæc non ſit aliorum accidentium forma, ſed ma-
teria; ergo non eſt cur negetur ſubſtantiam de ſe habere formalem ordi-
nem abſque beneficio quantitatis.
Vltimò, vt tota ſubſtantia ſupponitur toti quantitati tanquam mate-
rialis eius cauſa, ita partes ſubſtantiæ partibus quantitatis; ergo quem-
admodum ſubſtantia ſupponitur alicubi ad recipiendam quantitatem,
ita ſupponi debent eius partes, vbi extiturę ſunt partes quantitatis, qua-
re ſi quantitas futura eſt in loco pedali, in eodem pręſupponitur exten-
ſa ſubſtantia; ergo habet intrinſecam extenſionem, quam à quantitate
non accipit. Nec reſpondeas ſupponi ſubſtantiam indifferentem ad eſſen
dum in tanta, vel tanta extenſione, & per quantitatem formaliter deter-
minari; nam quantitas non eſt ſubſtantię formalis ratio coexiſtendi tan-
to loco, & alioquin eſt illa poſterior; ergo pręſupponit illius extenſionem
in loco, quæ cum ſit poſterior extenſione intrinſeca, & ordine partium,
manifeſtè conuincitur internam ſubſtantiæ extenſionẽ antecedere quan
titatem. Vnde tandem concluditur probabiliorem eſſe opinionem expli
cantium rationem formalem quantitatis in ordine ad locum, quam ad
totum, ſiquidem illa eſt prima extenſio extrinſecus adueniens. Quæ dixi-
mus de extenſione magnitudinis in ordine ad locum, eodem modo appli-
canda ſunt extenſioni motus, & temporis in ordine ad tempus imagina-
rium, vel coexiſtentiam realis; quemadmodum enim quantitas molis af-
fert ſubſtantiæ partibus repugnantiam eſſendi in eadem parte loci, ita
motus, & tempus efficiunt, vt partes actionis, & durationis, non ſimul de-
currant, ſed vna poſt aliam, vt in q. 2. art. 2. magis explicabitur.
rialis eius cauſa, ita partes ſubſtantiæ partibus quantitatis; ergo quem-
admodum ſubſtantia ſupponitur alicubi ad recipiendam quantitatem,
ita ſupponi debent eius partes, vbi extiturę ſunt partes quantitatis, qua-
re ſi quantitas futura eſt in loco pedali, in eodem pręſupponitur exten-
ſa ſubſtantia; ergo habet intrinſecam extenſionem, quam à quantitate
non accipit. Nec reſpondeas ſupponi ſubſtantiam indifferentem ad eſſen
dum in tanta, vel tanta extenſione, & per quantitatem formaliter deter-
minari; nam quantitas non eſt ſubſtantię formalis ratio coexiſtendi tan-
to loco, & alioquin eſt illa poſterior; ergo pręſupponit illius extenſionem
in loco, quæ cum ſit poſterior extenſione intrinſeca, & ordine partium,
manifeſtè conuincitur internam ſubſtantiæ extenſionẽ antecedere quan
titatem. Vnde tandem concluditur probabiliorem eſſe opinionem expli
cantium rationem formalem quantitatis in ordine ad locum, quam ad
totum, ſiquidem illa eſt prima extenſio extrinſecus adueniens. Quæ dixi-
mus de extenſione magnitudinis in ordine ad locum, eodem modo appli-
canda ſunt extenſioni motus, & temporis in ordine ad tempus imagina-
rium, vel coexiſtentiam realis; quemadmodum enim quantitas molis af-
fert ſubſtantiæ partibus repugnantiam eſſendi in eadem parte loci, ita
motus, & tempus efficiunt, vt partes actionis, & durationis, non ſimul de-
currant, ſed vna poſt aliam, vt in q. 2. art. 2. magis explicabitur.
ARTICVLVS III.
Obiecta aduerſus banc opinionem diſſoluuntur.
MVLTA ſunt, quę hanc extẽſionis per ſe opinionẽ demoliri videã-
tur. Primũ ſit, eſſe diuiſibile in partes eſt ſaltẽ proprietas quãtita-
221. Obiectio. tis, vt in 1. ar. confeſsi ſumus, ergo non cõuenit per ſe ſubſtãtię ma
teriali, atſi per ſe habeat extenſionẽ, ſecundum quam poſsit eſſe in loco
33Duplex di-
uiſibilitas
Phyſica, &
Metaphyſi-
ca. diuiſi bili, neceſſario eſt diuidua; ergo vel dicendum eſt ſubſtantiam nullã
habere extenſionem, vel diuiſibilitatem non eſſe propriã quantitatis affe
ctionem. Vt reſpondeas huic argumento, duplicẽ aduertes eſſe partibili-
tatem, alterã phyſicam, alterã veluti Metaphyſicã, illa deducitur ad actũ,
cum per contactum phyſicũ vnum corpus introducitur inter partes al-
terius, eaſq́; ſeparat: hęc cũ duę partes quę in eodẽ loco erant vnitæ acci-
piũt eſſe in diuerſislocis, vel per impulſum diſtrahuntur; prima diuiſibili-
tas eſt propria, & quantitatis proprietas, nec conuenit ſubſtantię quan-
44Phyſica pro
pria quanti-
tatis, alia mi
nimè. titatis experti, quia ſubſtantia ſine quantitate, quantunuis extenſa ſit, po
teſt exiſtere penetratiuè cũ alijs corporibus, quare à nullo expellitur, vel
ſecatur; ſecũda eſt minus propria diuiſibilitas, & cõuenit omni rei corpo
reæ extenſionis partes habẽti, exerceriq; poteſt à Deo, vel Angelo, à Deo
quidem vtroque modo explicato, ab Angelo poſteriori duntaxat.
552. Obiectio.
tur. Primũ ſit, eſſe diuiſibile in partes eſt ſaltẽ proprietas quãtita-
221. Obiectio. tis, vt in 1. ar. confeſsi ſumus, ergo non cõuenit per ſe ſubſtãtię ma
teriali, atſi per ſe habeat extenſionẽ, ſecundum quam poſsit eſſe in loco
33Duplex di-
uiſibilitas
Phyſica, &
Metaphyſi-
ca. diuiſi bili, neceſſario eſt diuidua; ergo vel dicendum eſt ſubſtantiam nullã
habere extenſionem, vel diuiſibilitatem non eſſe propriã quantitatis affe
ctionem. Vt reſpondeas huic argumento, duplicẽ aduertes eſſe partibili-
tatem, alterã phyſicam, alterã veluti Metaphyſicã, illa deducitur ad actũ,
cum per contactum phyſicũ vnum corpus introducitur inter partes al-
terius, eaſq́; ſeparat: hęc cũ duę partes quę in eodẽ loco erant vnitæ acci-
piũt eſſe in diuerſislocis, vel per impulſum diſtrahuntur; prima diuiſibili-
tas eſt propria, & quantitatis proprietas, nec conuenit ſubſtantię quan-
44Phyſica pro
pria quanti-
tatis, alia mi
nimè. titatis experti, quia ſubſtantia ſine quantitate, quantunuis extenſa ſit, po
teſt exiſtere penetratiuè cũ alijs corporibus, quare à nullo expellitur, vel
ſecatur; ſecũda eſt minus propria diuiſibilitas, & cõuenit omni rei corpo
reæ extenſionis partes habẽti, exerceriq; poteſt à Deo, vel Angelo, à Deo
quidem vtroque modo explicato, ab Angelo poſteriori duntaxat.
Secundum.
Nullum accidens actu afficiens ſubiectum habet pro effe-