331329QV AE STIO III. ARTICVI. I.
di protenſionem temporis, & motus, non autem de adęquatione, quia
docetnos colligere longum fuiſſe tempus, ſi magnus extitit motus; vel
magnum fuiſſe motum, ſi tempus longum extitit; quod non requirit. ad-
æquationem, vebproportionem, vt manifeſtius colliges ex alia compa-
ratione, quam ibidem fecit; docuit enim nos deprehendere quanta ſit
magnitudo ex motu, & è contra, quantus ſit motus ex magnitudine:
quod pari modo dici poteſt de quacunque forma per motum acquiſita.
Si enim multus fuit calor, magnus extiterit motus, neceſſe eſt, cum ta-
men inter calorem, & motum non poſsit eſſe proportio adęquationis,
ſed quoddam indicium colligendi actionem ex termino, vel ècontra.
11Enodatur docetnos colligere longum fuiſſe tempus, ſi magnus extitit motus; vel
magnum fuiſſe motum, ſi tempus longum extitit; quod non requirit. ad-
æquationem, vebproportionem, vt manifeſtius colliges ex alia compa-
ratione, quam ibidem fecit; docuit enim nos deprehendere quanta ſit
magnitudo ex motu, & è contra, quantus ſit motus ex magnitudine:
quod pari modo dici poteſt de quacunque forma per motum acquiſita.
Si enim multus fuit calor, magnus extiterit motus, neceſſe eſt, cum ta-
men inter calorem, & motum non poſsit eſſe proportio adęquationis,
ſed quoddam indicium colligendi actionem ex termino, vel ècontra.
prima diffi-
cultas initio
poſita.
Ad primum argumentum initio poſitum negandum eſt nulli ſpeciei
quantitatis conuenire æqualitatem; ad probationem ſimiliter negan-
dum eſt, vnam ſpeciem comparandam eſſe cum alia quoad hoc attribu-
tum, præterquam in ijs, quarum exceptionem fecimus; vbi cum nõ at-
tendatur ſpecifica diuerſitas, fed extenſio durationis, vt poteſt dari inę-
22Obijcitur. qualitas, ita ęqualitas. Dices, ergo cæterę ſpecies quantitatis neutram
attributi partem habebunt, nec enim habent, cum quo conferantur. Reſ-
pondetur diſtinguendo illationem. Si enim inferat alias ſpecies nõ par-
33Rcſpõdetur ticipare ęqualitatem, vel inæqualitatem in actu exercito, concedenda
eſt, in actu vero ſignato neganda; quanuis enim ſpecies per ſe æqualita-
44Enodatur 2
difficultas- tem, & inęqualitatem non exerceant, potẽtiam tamen habent, vt in ſuis
inferioribus ab illis denominentur. Hinc patet reſponſio ad primam
partẽ ſecundi argumenti, nam genus ſummum per ſua inferiora ad aliud
comparatur, quod ſatis eſt, vt attributum habere cenſeatur, quemadmo
dum de vltima ſubſtantiæ proprietate dictum eſt. Ad ſecundam partem
reſpondetur illam quantitatem habituram potentiam, vt eſſet æqualis,
55Enodatur 3 vel inęqualis alteri, ſi produceretur.
quantitatis conuenire æqualitatem; ad probationem ſimiliter negan-
dum eſt, vnam ſpeciem comparandam eſſe cum alia quoad hoc attribu-
tum, præterquam in ijs, quarum exceptionem fecimus; vbi cum nõ at-
tendatur ſpecifica diuerſitas, fed extenſio durationis, vt poteſt dari inę-
22Obijcitur. qualitas, ita ęqualitas. Dices, ergo cæterę ſpecies quantitatis neutram
attributi partem habebunt, nec enim habent, cum quo conferantur. Reſ-
pondetur diſtinguendo illationem. Si enim inferat alias ſpecies nõ par-
33Rcſpõdetur ticipare ęqualitatem, vel inæqualitatem in actu exercito, concedenda
eſt, in actu vero ſignato neganda; quanuis enim ſpecies per ſe æqualita-
44Enodatur 2
difficultas- tem, & inęqualitatem non exerceant, potẽtiam tamen habent, vt in ſuis
inferioribus ab illis denominentur. Hinc patet reſponſio ad primam
partẽ ſecundi argumenti, nam genus ſummum per ſua inferiora ad aliud
comparatur, quod ſatis eſt, vt attributum habere cenſeatur, quemadmo
dum de vltima ſubſtantiæ proprietate dictum eſt. Ad ſecundam partem
reſpondetur illam quantitatem habituram potentiam, vt eſſet æqualis,
55Enodatur 3 vel inęqualis alteri, ſi produceretur.
Ad tertium, negandum eſt quantitati infinitæ, fi admittatur, nõ con-
uenire proprietatem; eſſet enim æqualis alteri infinitæ, ſiquidem neu-
tra alteram excederet, inęqualis vero finitæ, quam ſuperaret. Et cum
autores negant infinitum menſurari poſſe, aut cum finito proportionem
habere, loquuntur in priori parte huius ſententiæ de menſura determi-
nata, hęc enim finita cum ſit, nec per adęquationem, nec per repetitio-
66Enodatur 4 nem metiri poteſt infinitam quantitatem. Ad quartum dicendũ eſt pon
77Enodatur 5 dera dici ęqualia, vel inęqualia per metaphoram ratione virtutis deor-
fum impellentis. Ad quintum reſpondetur eam ſolam extenſionem eſſe
fundamentum æqualitatis, & in ęqualitatis, quę per ſe eſt apta cauſare
diſtantiam partium, hæc enim ſola propriè, & ſimpliciter extenſio dici-
tur; quia ſola eſt capax cõmenſurarationis, & adæquationis; alia enim
quę de ſe indifferens eſt ad eſſendum in puncto, vel in ſpatio, quam accõ-
modationem commenſurationis habere poteſt? & eiuſmodi eſt extenſio
ſubſtantialis, vt quæſtione prima viſum eſt.
uenire proprietatem; eſſet enim æqualis alteri infinitæ, ſiquidem neu-
tra alteram excederet, inęqualis vero finitæ, quam ſuperaret. Et cum
autores negant infinitum menſurari poſſe, aut cum finito proportionem
habere, loquuntur in priori parte huius ſententiæ de menſura determi-
nata, hęc enim finita cum ſit, nec per adęquationem, nec per repetitio-
66Enodatur 4 nem metiri poteſt infinitam quantitatem. Ad quartum dicendũ eſt pon
77Enodatur 5 dera dici ęqualia, vel inęqualia per metaphoram ratione virtutis deor-
fum impellentis. Ad quintum reſpondetur eam ſolam extenſionem eſſe
fundamentum æqualitatis, & in ęqualitatis, quę per ſe eſt apta cauſare
diſtantiam partium, hæc enim ſola propriè, & ſimpliciter extenſio dici-
tur; quia ſola eſt capax cõmenſurarationis, & adæquationis; alia enim
quę de ſe indifferens eſt ad eſſendum in puncto, vel in ſpatio, quam accõ-
modationem commenſurationis habere poteſt? & eiuſmodi eſt extenſio
ſubſtantialis, vt quæſtione prima viſum eſt.

zoom in
zoom out
zoom area
full page
page width
set mark
remove mark
get reference
digilib