Commentarii Collegii Conimbricensis e Societate Jesu. In universam dialecticam Aristotelis Stagirita
,
1606
Text
Text Image
Image
XML
Thumbnail overview
Document information
None
Concordance
Notes
Handwritten
Figures
Content
Thumbnails
List of thumbnails
<
1 - 10
11 - 20
21 - 30
31 - 40
41 - 50
51 - 60
61 - 70
71 - 80
81 - 90
91 - 100
101 - 110
111 - 120
121 - 130
131 - 140
141 - 150
151 - 160
161 - 170
171 - 180
181 - 190
191 - 200
201 - 210
211 - 220
221 - 230
231 - 240
241 - 250
251 - 260
261 - 270
271 - 280
281 - 290
291 - 300
301 - 310
311 - 320
321 - 330
331 - 340
341 - 350
351 - 360
361 - 370
371 - 380
381 - 390
391 - 400
401 - 410
411 - 420
421 - 430
431 - 440
441 - 450
451 - 460
461 - 470
471 - 480
481 - 490
491 - 500
501 - 510
511 - 520
521 - 530
531 - 540
541 - 550
551 - 560
561 - 570
571 - 580
581 - 590
591 - 600
601 - 610
611 - 620
621 - 630
631 - 640
641 - 650
651 - 660
661 - 670
671 - 680
681 - 690
691 - 700
701 - 710
711 - 720
721 - 730
731 - 740
741 - 750
751 - 760
761 - 770
771 - 780
781 - 790
791 - 800
801 - 810
811 - 820
821 - 830
831 - 840
841 - 850
851 - 860
861 - 870
871 - 880
881 - 890
891 - 900
901 - 910
911 - 920
921 - 930
931 - 940
941 - 950
951 - 960
961 - 970
971 - 980
981 - 990
>
301
(299)
302
(300)
303
(301)
304
(302)
305
(303)
306
(304)
307
(305)
308
(306)
309
(307)
310
(308)
<
1 - 10
11 - 20
21 - 30
31 - 40
41 - 50
51 - 60
61 - 70
71 - 80
81 - 90
91 - 100
101 - 110
111 - 120
121 - 130
131 - 140
141 - 150
151 - 160
161 - 170
171 - 180
181 - 190
191 - 200
201 - 210
211 - 220
221 - 230
231 - 240
241 - 250
251 - 260
261 - 270
271 - 280
281 - 290
291 - 300
301 - 310
311 - 320
321 - 330
331 - 340
341 - 350
351 - 360
361 - 370
371 - 380
381 - 390
391 - 400
401 - 410
411 - 420
421 - 430
431 - 440
441 - 450
451 - 460
461 - 470
471 - 480
481 - 490
491 - 500
501 - 510
511 - 520
521 - 530
531 - 540
541 - 550
551 - 560
561 - 570
571 - 580
581 - 590
591 - 600
601 - 610
611 - 620
621 - 630
631 - 640
641 - 650
651 - 660
661 - 670
671 - 680
681 - 690
691 - 700
701 - 710
711 - 720
721 - 730
731 - 740
741 - 750
751 - 760
761 - 770
771 - 780
781 - 790
791 - 800
801 - 810
811 - 820
821 - 830
831 - 840
841 - 850
851 - 860
861 - 870
871 - 880
881 - 890
891 - 900
901 - 910
911 - 920
921 - 930
931 - 940
941 - 950
951 - 960
961 - 970
971 - 980
981 - 990
>
page
|<
<
(304)
of 990
>
>|
<
echo
version
="
1.0RC
">
<
text
xml:lang
="
la
"
type
="
free
">
<
div
xml:id
="
echoid-div-d1e95173
"
type
="
section
"
level
="
1
"
n
="
136
">
<
pb
o
="
304
"
file
="
0306
"
n
="
306
"
rhead
="
IN PRAEDICAMENTA ARISTOTELIS.
"/>
</
div
>
<
div
xml:id
="
echoid-div-d1e95269
"
type
="
section
"
level
="
1
"
n
="
137
">
<
head
xml:id
="
echoid-head-d1e95271
"
xml:space
="
preserve
">CAP. VI.</
head
>
<
div
xml:id
="
echoid-div-d1e95274
"
type
="
textflow-1
"
level
="
2
"
n
="
1
">
<
p
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e95280
"
xml:space
="
preserve
">Q Vantum dutem partim eſt continuum, partim diſcretũ:</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e95285
"
xml:space
="
preserve
"> & partim ex babentibus poſitionem partibus, partim è
<
lb
/>
non babentibus conſtat.</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e95290
"
xml:space
="
preserve
"> Atque diſcretum quidem eſt, vt numerus, atque oratio:</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e95295
"
xml:space
="
preserve
"> continuum autem, vt linea, ſuperfi-
<
lb
/>
cies, & corpus:</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e95300
"
xml:space
="
preserve
"> & inſuper præter bæc tempus, & locus.</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e95304
"
xml:space
="
preserve
"> Partium
<
lb
/>
enim numeri nullus terminus communis eſt, quo ipſæ copulãtur,
<
lb
/>
ceu quinque & quinque, ſi ſint denarij partes, nullo cõmuni ter-
<
lb
/>
mino copulantur, ſed ſunt ſeiuncta.</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e95313
"
xml:space
="
preserve
"> Similiter tria & ſeptem com-
<
lb
/>
muni termino nullo copulãtur.</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e95318
"
xml:space
="
preserve
"> Neque omnino fit, vt numeri par-
<
lb
/>
tium terminus communis vllus ſumatur, ſed ſemper partes ſeiun-
<
lb
/>
ctæ ſunt.</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e95325
"
xml:space
="
preserve
"> Quare diſcretum numerus eſt.</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e95328
"
xml:space
="
preserve
"> Similiter & oratia diſcretum eſſe videtur:</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e95333
"
xml:space
="
preserve
">nam quantum ipſam eſſe, ex eo patet, quia
<
lb
/>
longa breuique ſyllaba menſuratur.</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e95339
"
xml:space
="
preserve
"> Eam verò orationẽ dico, quæ
<
lb
/>
fit cum voce:</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e95344
"
xml:space
="
preserve
"> etenim nullo partes ipſius cõmuni termino copulan-
<
lb
/>
tur.</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e95349
"
xml:space
="
preserve
"> Neque enim terminus communis vllus eſt, ad quem ſyllabæ
<
lb
/>
coaleſcant:</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e95354
"
xml:space
="
preserve
"> ſed quæque per ſe ſunt ſeiunctæ.</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e95357
"
xml:space
="
preserve
"> Linea verò con- tinuũ eſt, ſumi nanque cõmunis terminus, quo partes lineæ copu-
<
lb
/>
lentur, punctum poteſt, & itidem ſuperficiei linea.</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e95364
"
xml:space
="
preserve
"> Plani nanque
<
lb
/>
partes cõmuni quodam termino copulantur.</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e95370
"
xml:space
="
preserve
"> Similiter & in cor-
<
lb
/>
pore ſumere, aßignareque lineam, ſuperficiemuè communem ter-
<
lb
/>
minum poteſt, quo partes corporis copulantur.</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e95377
"
xml:space
="
preserve
"> Porrò autem &
<
lb
/>
tempus & locus generis buius ſunt, tempus enim præſens cum ex-
<
lb
/>
acto futuròque copulatur.</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e95384
"
xml:space
="
preserve
"> Rurſus & locus continuus eſt:</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e95387
"
xml:space
="
preserve
"> corporis
<
lb
/>
enim partes, quæ quidem aliquo communi termino copulantur,
<
lb
/>
</
s
>
</
p
>
</
div
>
</
div
>
<
div
xml:id
="
echoid-div-d1e95400
"
type
="
section
"
level
="
1
"
n
="
138
">
<
head
xml:id
="
echoid-head-d1e95402
"
xml:space
="
preserve
">COMMENTARIVS.</
head
>
<
div
xml:id
="
echoid-div-d1e95405
"
type
="
textflow-2
"
level
="
2
"
n
="
1
">
<
p
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e95411
"
xml:space
="
preserve
">
<
lb
/>
Quantum autem.] </
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e95418
"
xml:space
="
preserve
">
<
lb
/>
Tãta eſt ſimilitudo inter quantitatẽ, & ſubſtantiã in præcipuo eius attri
<
lb
/>
buto, ſuſtentatione, ſcilicet, accidentiũ, vt vel eam ob cauſam, autore Boetio debuerit Ariſtoteles
<
lb
/>
<
note
position
="
right
"
xlink:label
="
note-0306-01
"
xlink:href
="
note-0306-01a
"
xml:space
="
preserve
">Boet.
<
lb
/>
Ammon.
<
lb
/>
Caiet.</
note
>
poſt ſubſtantiã, ante qualitatẽ, eito nobiliorem, & ante reliqua accidentia de quantitate differe
<
lb
/>
re;</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e95430
"
xml:space
="
preserve
"> nam omnes corporeæ qualitates intermedia quãtitate ſubſtãtię inhærent.</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e95433
"
xml:space
="
preserve
"> Hęc ratio ducitur
<
lb
/>
ex ordine naturæ.</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e95438
"
xml:space
="
preserve
"> Aliã aſsignat Ammonius ex ordine doctrinæ;</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e95442
"
xml:space
="
preserve
"> nam proximo cap.</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e95445
"
xml:space
="
preserve
"> ſæpè memi
<
lb
/>
nerat quantitatis, cuius explicationẽ, ſi diutius traheret, inconcinne doctrinã intert
<
unsure
/>
umperet.</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e95452
"
xml:space
="
preserve
">
<
lb
/>
Non definit verò quantitatẽ, quia logici inſtituti non eſt, vt Caietanus annotauit, rerũ nataras
<
lb
/>
perſcrutari, ſed in ſeriem diſponere, ad quē vſum ſtatim initio bifariam diuidit quantũ, id eſt,
<
lb
/>
quantitatem;</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e95461
"
xml:space
="
preserve
"> vtitur enim concreto pro abſtracto, vt à Latinis interdũ ſit.</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e95464
"
xml:space
="
preserve
"> Species primæ diuiſio
<
lb
/>
nis, quia proprijs nomi-
<
lb
/>
nibus carent, exprimun
<
lb
/>
tur per complexionem,
<
lb
/>
ſcilicet, quantitas conti
<
lb
/>
nua, & quãtitas diſcreta</
s
>
</
p
>
<
p
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e95490
"
xml:space
="
preserve
">
<
lb
/>
Atque diſcretũ.] </
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e95497
"
xml:space
="
preserve
">
<
lb
/>
Sub
<
lb
/>
<
note
style
="
it
"
position
="
left
"
xlink:label
="
note-0306-02
"
xlink:href
="
note-0306-02a
"
xml:space
="
preserve
">Cotimne, &
<
lb
/>
diſcretæ quã
<
lb
/>
titatis diui-
<
lb
/>
ſiones.</
note
>
diuidit vtrũque mẽbrũ
<
lb
/>
primę diuiſionis in ſuas
<
lb
/>
ſpecies, diſcretũ quidẽ
<
lb
/>
<
note
style
="
it
"
position
="
left
"
xlink:label
="
note-0306-03
"
xlink:href
="
note-0306-03a
"
xml:space
="
preserve
">Numerus eſt
<
lb
/>
quantitas
<
lb
/>
diſcreta.</
note
>
in numerũ, & orationẽ,
<
lb
/>
continuumautẽ in lineã
<
lb
/>
ſuperficiem, corpus, tem
<
lb
/>
pus, & locũ;</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e95520
"
xml:space
="
preserve
"> deinde pro-
<
lb
/>
bat ſingulas.</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e95525
"
xml:space
="
preserve
"> Et inpri-
<
lb
/>
mis numerum eſſe quan
<
lb
/>
titatẽ diſcretam o ſtẽdit
<
lb
/>
ſuppoſita diſcretæ quãti
<
lb
/>
tatis definitione, in hũc
<
lb
/>
modum.</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e95538
"
xml:space
="
preserve
"> Partes numeri
<
lb
/>
nullo cõmuni termino
<
lb
/>
copulantur, ſubaudi, ſed
<
lb
/>
hæc eſt ratio quantita-
<
lb
/>
tis diſcretæ, ergo, &c.</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e95550
"
xml:space
="
preserve
">
<
lb
/>
Maiorem, quam ſolã po
<
lb
/>
ſuit, probat in denario,
<
lb
/>
cuius duæ partes, ideſt
<
lb
/>
duo quinarij, vel terna-
<
lb
/>
rius, & ſeptenarius non
<
lb
/>
copulantur cõmuni ter-
<
lb
/>
mino, quia omnes eorũ
<
lb
/>
vnitates ſunt inter ſe di
<
lb
/>
uiſæ.</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e95572
"
xml:space
="
preserve
"> Idem apertius cõ-
<
lb
/>
cludi poteſt hoc modo.</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e95577
"
xml:space
="
preserve
"> Terminus cõmunis debet ęqualiter pertinere ad partes, quæ copulan-
<
lb
/>
tur, alioqui cõmunis non erit, ſed diuiſo denario in duos quinarios, vltima vnitas cuiuſuis qui-
<
lb
/>
narij nullo modo pertinet ad alterum, ibi autem, non datur alius terminus, ergo nullus eſt com
<
lb
/>
munis:</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e95586
"
xml:space
="
preserve
"> ſi enim fingas dari aliã vnitatem, qua vtriuſq;</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e95589
"
xml:space
="
preserve
"> quinarij extrema iungantur, iã totus nu-
<
lb
/>
merus ex ea compoſitus non erunt decem, ſed vndecim;</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e95594
"
xml:space
="
preserve
"> quo pacto numerus diuidatur, in quæ-
<
lb
/>
ſtionibus oſtendemus.</
s
>
</
p
>
<
p
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e95622
"
xml:space
="
preserve
">
<
lb
/>
Similiter, & oratio
<
unsure
/>
.] </
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e95631
"
xml:space
="
preserve
">
<
lb
/>
Probat orationẽ.</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e95635
"
xml:space
="
preserve
"> & eſſe quãtitatẽ, & eſſe diſcretã.</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e95638
"
xml:space
="
preserve
"> Monet autẽ ſibi ſer
<
lb
/>
monẽ nō eſſe de oratione mentali, aut ſcripta, quas cõſtat eſſe qualitates, vel ex qualitatibus cõ
<
lb
/>
poſitas, ſed de uocali;</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e95645
"
xml:space
="
preserve
"> eſſe quantitatem probat ex eò, quod orationem metimur ſuis ſyllabis, lon
<
lb
/>
<
note
style
="
it
"
position
="
left
"
xlink:label
="
note-0306-04
"
xlink:href
="
note-0306-04a
"
xml:space
="
preserve
">Item eratie.</
note
>
gis, & breuibus, menſurari autem eſt proprium quantitatis, ergo, &c.</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e95653
"
xml:space
="
preserve
"> Quod ſit diſcreta, eodem
<
lb
/>
argumento conuincit, quo in numero, nimirum quia ſyllabarum nullus eſt cõmunis term inus,
<
lb
/>
ſed omnes ſunt inter ſe diuiſæ, vt planum eſt.</
s
>
</
p
>
<
p
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e95669
"
xml:space
="
preserve
">
<
lb
/>
Linea verò]
<
lb
/>
Accedit ad ſpecies quantitatis continuæ, probatq;</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e95678
"
xml:space
="
preserve
"> omnes eſſe continuas;</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e95681
"
xml:space
="
preserve
"> nã
<
lb
/>
quantitates eſſe, per ſpicuũ eſt.</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e95686
"
xml:space
="
preserve
"> Rationē ducit ex definitione quantitatis cõtinuę, quaſi ratiocine
<
lb
/>
<
note
style
="
it
"
position
="
left
"
xlink:label
="
note-0306-05
"
xlink:href
="
note-0306-05a
"
xml:space
="
preserve
">Quintitas
<
lb
/>
continna.
<
lb
/>
Tempus eſt
<
lb
/>
quantitas.</
note
>
tur hoc modo, quantitas cõtinua eſt, cuius partescõmuni aliquo termino copulãtur, ſed partes
<
lb
/>
lineæ copulantur puncto, partes ſuperficiei linea, partes corporis ſuperficie, ergo omnes hę quã
<
lb
/>
titates ſunt continuæ.</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e95697
"
xml:space
="
preserve
"> Eodē modo procedit in tẽpore, & motu;</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e95701
"
xml:space
="
preserve
"> nam tẽpus, inquit, exactũ copula
<
lb
/>
tur cum pręfente, præſens ver
<
gap
/>
cum futuro inſtanti vtiq;</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e95708
"
xml:space
="
preserve
">, ſeu momento.</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e95711
"
xml:space
="
preserve
"> Loci autẽ partes eundẽ
<
lb
/>
</
s
>
</
p
>
</
div
>
</
div
>
</
text
>
</
echo
>