Commentarii Collegii Conimbricensis e Societate Jesu. In universam dialecticam Aristotelis Stagirita
,
1606
Text
Text Image
Image
XML
Thumbnail overview
Document information
None
Concordance
Notes
Handwritten
Figures
Content
Thumbnails
List of thumbnails
<
1 - 10
11 - 20
21 - 30
31 - 40
41 - 50
51 - 60
61 - 70
71 - 80
81 - 90
91 - 100
101 - 110
111 - 120
121 - 130
131 - 140
141 - 150
151 - 160
161 - 170
171 - 180
181 - 190
191 - 200
201 - 210
211 - 220
221 - 230
231 - 240
241 - 250
251 - 260
261 - 270
271 - 280
281 - 290
291 - 300
301 - 310
311 - 320
321 - 330
331 - 340
341 - 350
351 - 360
361 - 370
371 - 380
381 - 390
391 - 400
401 - 410
411 - 420
421 - 430
431 - 440
441 - 450
451 - 460
461 - 470
471 - 480
481 - 490
491 - 500
501 - 510
511 - 520
521 - 530
531 - 540
541 - 550
551 - 560
561 - 570
571 - 580
581 - 590
591 - 600
601 - 610
611 - 620
621 - 630
631 - 640
641 - 650
651 - 660
661 - 670
671 - 680
681 - 690
691 - 700
701 - 710
711 - 720
721 - 730
731 - 740
741 - 750
751 - 760
761 - 770
771 - 780
781 - 790
791 - 800
801 - 810
811 - 820
821 - 830
831 - 840
841 - 850
851 - 860
861 - 870
871 - 880
881 - 890
891 - 900
901 - 910
911 - 920
921 - 930
931 - 940
941 - 950
951 - 960
961 - 970
971 - 980
981 - 990
>
301
(299)
302
(300)
303
(301)
304
(302)
305
(303)
306
(304)
307
(305)
308
(306)
309
(307)
310
(308)
<
1 - 10
11 - 20
21 - 30
31 - 40
41 - 50
51 - 60
61 - 70
71 - 80
81 - 90
91 - 100
101 - 110
111 - 120
121 - 130
131 - 140
141 - 150
151 - 160
161 - 170
171 - 180
181 - 190
191 - 200
201 - 210
211 - 220
221 - 230
231 - 240
241 - 250
251 - 260
261 - 270
271 - 280
281 - 290
291 - 300
301 - 310
311 - 320
321 - 330
331 - 340
341 - 350
351 - 360
361 - 370
371 - 380
381 - 390
391 - 400
401 - 410
411 - 420
421 - 430
431 - 440
441 - 450
451 - 460
461 - 470
471 - 480
481 - 490
491 - 500
501 - 510
511 - 520
521 - 530
531 - 540
541 - 550
551 - 560
561 - 570
571 - 580
581 - 590
591 - 600
601 - 610
611 - 620
621 - 630
631 - 640
641 - 650
651 - 660
661 - 670
671 - 680
681 - 690
691 - 700
701 - 710
711 - 720
721 - 730
731 - 740
741 - 750
751 - 760
761 - 770
771 - 780
781 - 790
791 - 800
801 - 810
811 - 820
821 - 830
831 - 840
841 - 850
851 - 860
861 - 870
871 - 880
881 - 890
891 - 900
901 - 910
911 - 920
921 - 930
931 - 940
941 - 950
951 - 960
961 - 970
971 - 980
981 - 990
>
page
|<
<
(306)
of 990
>
>|
<
echo
version
="
1.0RC
">
<
text
xml:lang
="
la
"
type
="
free
">
<
div
xml:id
="
echoid-div-d1e95400
"
type
="
section
"
level
="
1
"
n
="
138
">
<
pb
o
="
306
"
file
="
0308
"
n
="
308
"
rhead
="
IN PRAEDICAMENTA ARISTOTELIS.
"/>
<
div
xml:id
="
echoid-div-d1e96227
"
type
="
textflow-1
"
level
="
2
"
n
="
2
">
<
p
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e96233
"
xml:space
="
preserve
">
<
lb
/>
tionem partibus, partim è non babentibus poſitionem conſtare.</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e96238
"
xml:space
="
preserve
">
<
lb
/>
Atqui bæc ſola, quæ dicta ſunt, propriè quãta dicuntur, cætera verò vniuerſa per accidens.</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e96245
"
xml:space
="
preserve
"> Ad bæc enim aſpicientes, & cętera
<
lb
/>
quanta dicimus:</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e96250
"
xml:space
="
preserve
"> velut album ex eo multum dicitur, quia multa
<
lb
/>
ſuperficies eſt:</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e96255
"
xml:space
="
preserve
"> & actio longa, motusuè, quia tempus eſt longum:</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e96259
"
xml:space
="
preserve
">
<
lb
/>
non enim per ſe vnumquodque borum dicitur quantum.</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e96264
"
xml:space
="
preserve
"> Etenim
<
lb
/>
ſi quiſpiam quanta nam ſit actio aſsignauerit, tempore ſanè ipſam
<
lb
/>
definiet, biennem dicendo, aut triennem eſſe, aut alio ſimili modo.</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e96271
"
xml:space
="
preserve
">
<
lb
/>
Et album etiam quantum ſit, ſi aßignauerit, ſuperficie nimirum
<
lb
/>
definiet:</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e96278
"
xml:space
="
preserve
"> qnanta enim eſt ſuperficies, tantum dicet & album eſſe.</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e96281
"
xml:space
="
preserve
">
<
lb
/>
Quare ea ſola, quæ dicta ſunt, propriè & per ſe quanta dicuntur:</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e96286
"
xml:space
="
preserve
">
<
lb
/>
cæterorum verò nibil per ſe, ſed per accidens dicitur quantum.</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e96292
"
xml:space
="
preserve
">
<
lb
/>
Prætereà quãtitati nibil eſt contrariũ.</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e96299
"
xml:space
="
preserve
"> In definitis enim quã tis nullam omninò contrarietatem eſſe patet, ceu bicubito, aut tri-
<
lb
/>
<
note
position
="
right
"
xlink:label
="
note-0308-01
"
xlink:href
="
note-0308-01a
"
xml:space
="
preserve
">Text. 4.</
note
>
cubito, aut ſuperſiciei, aut alicui tali:</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e96306
"
xml:space
="
preserve
"> nibil eſt illorũ omninò con-
<
lb
/>
trarium.</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e96311
"
xml:space
="
preserve
"> niſi quiſpiam pauco multum, aut paruo magnum dixerit contrarium eſſe.</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e96316
"
xml:space
="
preserve
"> At borum nibil eſt quantum, ſed potius
<
lb
/>
eſt ad aliquid.</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e96321
"
xml:space
="
preserve
"> Nibil enim per ſe magnum vel paruũ dicitur, ſed
<
lb
/>
ad aliud ſanè refertur:</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e96327
"
xml:space
="
preserve
"> ceu mons quidem paruus dicitur, millium
<
lb
/>
autem magnum:</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e96332
"
xml:space
="
preserve
"> proptereaquod boc maius, ille minor biſce, quæ
<
lb
/>
generis eiuſdem ſunt, exiſtat.</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e96337
"
xml:space
="
preserve
"> Ad aliud igitur eſt ipſorum relatio:</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e96340
"
xml:space
="
preserve
">
<
lb
/>
nam ſi paruum quicquam magnumuè per ſe diceretur, nunqnàm
<
lb
/>
mons quidem paruus, millium verò magnũ vtique dicatur.</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e96347
"
xml:space
="
preserve
"> Rur-
<
lb
/>
ſus in pago quidem multos bomines, Atbenis autem paucos dici-
<
lb
/>
</
s
>
</
p
>
</
div
>
<
div
xml:id
="
echoid-div-d1e96364
"
type
="
textflow-2
"
level
="
2
"
n
="
3
">
<
p
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e96370
"
xml:space
="
preserve
">Quæ dicta ſunt de puncto & linea, eodem fere modo accommodanda ſunt tempori, & inſta-
<
lb
/>
ti:</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e96375
"
xml:space
="
preserve
"> eſt enim inſtans quippiam omninò indiuiſibile copulans, & terminans partes temporis, &
<
lb
/>
quẽadmodum ex fluxu puncti lineam remanere diximus, ita fingi poteſt ex fluxu inſtantis re-
<
lb
/>
<
note
style
="
it
"
position
="
left
"
xlink:label
="
note-0308-02
"
xlink:href
="
note-0308-02a
"
xml:space
="
preserve
">Inſians quid
<
lb
/>
ſit.</
note
>
linqui tempus, quod proinde finiri poteſt, Quantitas ſucceſsiua terminata ad inſtans, vel accõ
<
lb
/>
modatius, Quantitas ſucceſsiua, cuius partes copulantur inſtanti.</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e96386
"
xml:space
="
preserve
"> De termino loci nihil dicẽ
<
lb
/>
<
note
style
="
it
"
position
="
left
"
xlink:label
="
note-0308-03
"
xlink:href
="
note-0308-03a
"
xml:space
="
preserve
">Temporis de
<
lb
/>
ſinitio.</
note
>
dum, cum nec locus ſit quantitas, vt poſteà oftẽdemus, nec ſi eſſet eius terminus à terminis mag
<
lb
/>
nitudinis differret, vt Ariſtoteles dixit.</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e96395
"
xml:space
="
preserve
"> Qui inter quantitates ſucceſsiuas motum enumerant
<
lb
/>
ſua indiuiſibilia copulantia, & terminantia apponunt, & mutata eſſe vocant, de quibus ſi admit
<
lb
/>
<
note
position
="
left
"
xlink:label
="
note-0308-04
"
xlink:href
="
note-0308-04a
"
xml:space
="
preserve
">Mutata eße
<
lb
/>
quid ſint.</
note
>
tantur, idem omninò dicendum, atque de inſtantibus temporis.</
s
>
</
p
>
<
p
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e96425
"
xml:space
="
preserve
">
<
lb
/>
Præterea partim.] </
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e96432
"
xml:space
="
preserve
">
<
lb
/>
Adintellectũ ſecundę diuiſionis, quã hoc loco pertractat, notãdum eſt Sitũ
<
lb
/>
primo, & per ſe eſſe or-
<
lb
/>
<
note
style
="
it
"
position
="
left
"
xlink:label
="
note-0308-05
"
xlink:href
="
note-0308-05a
"
xml:space
="
preserve
">Quid ſit ſitus</
note
>
dinem, ſeu poſitionem
<
lb
/>
partiũ in loco, veluti cu
<
lb
/>
bare, ſedere, ſtare, ſunt
<
lb
/>
enim quædã diſpoſitio-
<
lb
/>
nes partium corporis in
<
lb
/>
partibus loci, hinc diſpo
<
lb
/>
fitio partiũ in toto cor-
<
lb
/>
pore, ſecundum quã reſ-
<
lb
/>
pondere poteſt loco ex-
<
lb
/>
tenſo, dicitur etiã ſitus.</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e96462
"
xml:space
="
preserve
">
<
lb
/>
Verbi cauſa caput eſſe
<
lb
/>
ſupra collum, hoc ſupra
<
lb
/>
pectus, brachia demitti
<
lb
/>
ex humeris, & ad ſum-
<
lb
/>
mas manus terminari,
<
lb
/>
ita vt vna pars ſit quaſi
<
lb
/>
locus alterius, illique ac
<
lb
/>
commodata exiſtat;</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e96482
"
xml:space
="
preserve
"> vn-
<
lb
/>
de colligitur ad hunc ſi-
<
lb
/>
<
note
style
="
it
"
position
="
left
"
xlink:label
="
note-0308-06
"
xlink:href
="
note-0308-06a
"
xml:space
="
preserve
">Tres condi-
<
lb
/>
tiones ad ſi-
<
lb
/>
sum neceßa
<
lb
/>
ria.</
note
>
tum tres cõditiones eſſe
<
lb
/>
neceſſarias, ordinẽ par-
<
lb
/>
tium, continuationem,
<
lb
/>
& coexiſtẽtiã, quæ om-
<
lb
/>
nes in ſola quantitate
<
lb
/>
cõtinua permanente re
<
lb
/>
periuntur, nam partes
<
lb
/>
temporis vniuntur qui-
<
lb
/>
dem, & ordinantur, vt
<
lb
/>
tradit Ariſtoteles ad ſinẽ
<
lb
/>
huius textus, ſed non
<
lb
/>
coexiſtunt;</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e96515
"
xml:space
="
preserve
"> partes nume
<
lb
/>
ri ècontrario, licèt ſimul exiſtant, non ſunt continuę.</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e96521
"
xml:space
="
preserve
"> Denique partes orationis, quatenus
<
lb
/>
illa quantitas videtur, nec vnitæ, nec coexiſtentes ſunt.</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e96526
"
xml:space
="
preserve
"> Quam ob cauſam diximus ſupra hanc
<
lb
/>
diuiſionem fieri per differentiam remotam, & per negationem complectentem cæteras;</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e96531
"
xml:space
="
preserve
"> nam
<
lb
/>
magnitudo iuxta vulgarem diuiſionẽ, quam Ariſtoteles in præſenti ſequitur, non collocatur im
<
lb
/>
mediate ſub quantitate in communi, ſed ſub prima eius ſpecie, quæ eſt quantitas continua.</
s
>
</
p
>
<
p
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e96557
"
xml:space
="
preserve
">
<
lb
/>
Atque hæc ſola.] </
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e96564
"
xml:space
="
preserve
">
<
lb
/>
Alij credunt hoc loco fieri tertiam diuiſionem in quanta per ſe, & quanta
<
lb
/>
per accidens:</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e96570
"
xml:space
="
preserve
"> verius tamen eſt voluiffe Ariſtotelem omnibus veris ſpeciebus enumeratis exclu
<
lb
/>
dere cætera, quæ quanta dicuntur, eò quod non per ſe, ſed beneficio aliorum denominationẽ
<
lb
/>
quanti ſortiantur, quod probat exemplo qualitatis, actionis, & motus.</
s
>
</
p
>
<
p
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e96580
"
xml:space
="
preserve
">
<
lb
/>
Pratereà quantitati.] </
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e96587
"
xml:space
="
preserve
">
<
lb
/>
Hæc eſt ſecunda pars huius capitis, in qua aſsignat tria quantitatis
<
lb
/>
attributa.</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e96593
"
xml:space
="
preserve
"> Primum eſt non habere contrarium, intellige per ſe, ac propriè;</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e96596
"
xml:space
="
preserve
"> nam per accidens,
<
lb
/>
<
note
style
="
it
"
position
="
left
"
xlink:label
="
note-0308-07
"
xlink:href
="
note-0308-07a
"
xml:space
="
preserve
">Primum quã
<
lb
/>
titatis attri-
<
lb
/>
butum.</
note
>
& impropriè, planum eſt ſuperſiciem calidam repugnare frigidæ, & magnitudinem perfectam
<
lb
/>
imperfectæ.</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e96605
"
xml:space
="
preserve
"> Porrò quod nihil contrarium ſit quantitatibus certis, ac definitis, indubitatum
<
lb
/>
eſſe, inquit;</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e96611
"
xml:space
="
preserve
"> dubitatione tamen non caret, quid intelligat per definitam quantitatem.</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e96614
"
xml:space
="
preserve
"> Nã prio
<
lb
/>
ra exempla bicubiti, & tricubiti ſignificant definitum ſumi pro certa menſura.</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e96619
"
xml:space
="
preserve
"> Poſtremũ vero
<
lb
/>
exẽplum ſuperficiei indicat ſumi pro certa ſpecie, quæ eſt opinio Toleti ſuperiori capite.</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e96624
"
xml:space
="
preserve
"> Ve-
<
lb
/>
<
note
style
="
it
"
position
="
right
"
xlink:label
="
note-0308-08
"
xlink:href
="
note-0308-08a
"
xml:space
="
preserve
">Tolet.</
note
>
rum cum ſtatim pro quantitatibus incertis accipiat magnum & paruum, quæ ęqualiter reperiũ
<
lb
/>
tur in ſuperficie, atq;</
s
>
<
s
xml:id
="
echoid-s-d1e96633
"
xml:space
="
preserve
"> in cęteris ſpeciebus, non eſt veriſimile accepiſſe quantitatem certam pro
<
lb
/>
</
s
>
</
p
>
</
div
>
</
div
>
</
text
>
</
echo
>