Commentarii Collegii Conimbricensis e Societate Jesu. In universam dialecticam Aristotelis Stagirita, 1606

List of thumbnails

< >
321
321 (319)
322
322 (320)
323
323 (321)
324
324 (322)
325
325 (323)
326
326 (324)
327
327 (325)
328
328 (326)
329
329 (327)
330
330 (328)
< >
page |< < (323) of 990 > >|
    <echo version="1.0RC">
      <text xml:lang="la" type="free">
        <div xml:id="echoid-div-d1e101648" type="section" level="1" n="144">
          <p>
            <s xml:id="echoid-s-d1e101672" xml:space="preserve">
              <pb o="323" file="0325" n="325" rhead="QV AESTIO II. ARTICVL. II."/>
            nouam, nimirum pondus, quia dixit graue, & leue affectiones eſſe quanti-
              <lb/>
            tatis;</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e101681" xml:space="preserve"> ſunt autem propriæ affectiones ponderis, ergo ſignificauit põdus
              <lb/>
            eſſe quantitatem.</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e101686" xml:space="preserve"> Si autem omnes ſpecies, quas vel Ariſtoteles, vel eius
              <lb/>
              <note position="right" xlink:label="note-0325-01" xlink:href="note-0325-01a" xml:space="preserve">Optimus
                <lb/>
              colligendi
                <lb/>
              modus.</note>
            interpretes aſsignant, colligere velimus, hoc modo per diuiſionem pro-
              <lb/>
            cedemus.</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e101695" xml:space="preserve"> Quantitas continua alia eſt permanens, alia ſucceſsiua;</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e101699" xml:space="preserve"> perma
              <lb/>
            nens, alia magnitudo, alia nõ magnitudo;</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e101704" xml:space="preserve"> magnitudinis tres ſunt ſpecies,
              <lb/>
            corpus, ſuperficies, & linea;</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e101709" xml:space="preserve"> non magnitudinis autem duæ, locus, & pon-
              <lb/>
            dus.</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e101714" xml:space="preserve"> Succeſsiua quantitas diſtribuitur in duas ſpecies ſubalternas, tem-
              <lb/>
            pus, & motum;</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e101719" xml:space="preserve"> earum q́uælibet in duas, vt volunt, infimas;</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e101722" xml:space="preserve"> tempus quidẽ
              <lb/>
            in tempus ſpirituale, & corporale;</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e101728" xml:space="preserve"> motus item in ſpiritualem, & corpo-
              <lb/>
            ralem.</s>
          </p>
          <p>
            <s xml:id="echoid-s-d1e101747" xml:space="preserve">Non deſunt, qui hęc omnia veras quantitates eſſe arbitrentur, ſed ma-
              <lb/>
              <note position="right" xlink:label="note-0325-02" xlink:href="note-0325-02a" xml:space="preserve">Locus, & põ
                <lb/>
              dus reijciun
                <lb/>
              tur.</note>
            ior, & melior Philoſophorum pars excludit imprimis locum, & pondus;</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e101754" xml:space="preserve">
              <lb/>
            & quidem locum non eſſe ſpeciem quantitatis à magnitudine diuerſam,
              <lb/>
              <note position="left" xlink:label="note-0325-03" xlink:href="note-0325-03a" xml:space="preserve">Philopo.
                <lb/>
              Simplic.</note>
            & ſi oppoſitum defendant veteres aliquot Philoſophi, vt Philoponus
              <lb/>
            & Simplicius 4.</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e101765" xml:space="preserve"> Phyſ.</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e101768" xml:space="preserve"> tex.</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e101771" xml:space="preserve"> 49.</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e101775" xml:space="preserve"> ita ſuadetur.</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e101778" xml:space="preserve"> Locus trifariam ſumi poteſt,
              <lb/>
            primo pro ſpatio, quod corpus locatum replet;</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e101783" xml:space="preserve"> Secundo pro ſuperficie
              <lb/>
            extrema corporis continentis ambiente locatũ;</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e101788" xml:space="preserve"> tertio pro pręſentia rei
              <lb/>
            ad locum, ſeu pro vbi;</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e101793" xml:space="preserve"> ſed horum nihil eſt propriè quantitas à cæteris cõ
              <lb/>
            tra diuiſa;</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e101798" xml:space="preserve"> nam interuallum, iuxta veram Philoſophiam, quæ tradita eſt
              <lb/>
            4.</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e101804" xml:space="preserve"> Phyſicorum citato, nihil reale eſt, cum nec productum ſit à Deo, nec
              <lb/>
            corrumpi aliquando poſsit:</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e101809" xml:space="preserve"> quod autem reale non eſt, à prædicamento
              <lb/>
              <note position="right" xlink:label="note-0325-04" xlink:href="note-0325-04a" xml:space="preserve">Quid ſiti
                <unsure/>
              lo-
                <lb/>
              cus ſecundũ
                <lb/>
              mentem ve-
                <lb/>
              terum.</note>
            abeſt.</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e101816" xml:space="preserve"> Quòd ſi cum veteribus reale quid eſſe permittamus, nõ erit locus
              <lb/>
            aliud, quam tres dimenſiones à ſubſtantia ſeparatæ, vt ipſi volunt, quę nõ
              <lb/>
            conſtituunt nouam ſpeciem à corpore, & eius partibus diſtinctam.</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e101823" xml:space="preserve"> Iam
              <lb/>
            ſuperficies locantis comparatione corporis, non habet effectum forma-
              <lb/>
            lem quantitatis, qui eſt corpus ipſum extendere, quoniam locus ſuppo-
              <lb/>
            nit corpus intrinſeca ſua quantitate extenſum, vt extreme illud circun-
              <lb/>
            ſcribat, ergo non eſt noua ſpecies quantitatis.</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e101834" xml:space="preserve"> Denique præſentia corpo
              <lb/>
            ris in loco exiſtentis alium habet effectum formalem, nimirũ corpus ali
              <lb/>
            cubi collocare, & idcircò diuerſum conſtituit prædicamentum;</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e101841" xml:space="preserve"> quod ſi
              <lb/>
            aliquando pręſentia extenſa eſt, id ex genere ſuo non poſtulat, cum æque
              <lb/>
            in ſpiritu atque in corpore inueniatur, ſed ratione eius ſpeciei, quę in re
              <lb/>
            corporea extenſa reperitur.</s>
          </p>
          <p>
            <s xml:id="echoid-s-d1e101879" xml:space="preserve">Pondus admisit quidem Architas, receperunt Simplic.</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e101882" xml:space="preserve"> & alij in hunc
              <lb/>
            locum, Diuus Auguſt.</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e101887" xml:space="preserve"> 10.</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e101890" xml:space="preserve"> lib.</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e101893" xml:space="preserve"> confeſs.</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e101897" xml:space="preserve"> cap.</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e101900" xml:space="preserve"> 8.</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e101903" xml:space="preserve"> ſed reſpuunt quotquot reliqui
              <lb/>
              <note position="left" xlink:label="note-0325-05" xlink:href="note-0325-05a" xml:space="preserve">Atehitas.
                <lb/>
              Simplic.
                <lb/>
              D.Auguſt.</note>
              <note position="right" xlink:label="note-0325-06" xlink:href="note-0325-06a" xml:space="preserve">Põdus inter
                <lb/>
              ſpecies quã-
                <lb/>
              titatis nõ be
                <lb/>
              ne quidã ad
                <lb/>
              miſerunt.</note>
            ſunt;</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e101912" xml:space="preserve"> & ratio eſt ſatis manifeſta, quoniam pondus non eſt aliud, quã gra
              <lb/>
            uitas deorſum corpus impellens, quæ omnium confeſsione ad prædica-
              <lb/>
            mentum ſpectat qualitatis, quia eſt productiua impulſus deorſum, quod
              <lb/>
            eſt proprium munus qualitatis.</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e101921" xml:space="preserve"> Prætereà perſiſtente eadem quantitate
              <lb/>
            fit corpus nunc grauius, nunc leuius, quam antea;</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e101926" xml:space="preserve"> ergo podus non eſt quã
              <lb/>
            titas, ſed qualitas:</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e101932" xml:space="preserve"> qua fortaſſe de cauſa Ariſtoteles appellauit graue, &
              <lb/>
            leue affectiones quantitatis.</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e101937" xml:space="preserve"> Alia etiam ratione dici poſſunt grauitas, &
              <lb/>
            leuitas paſsiones quantitatis nimirum, quod corpus maius cum eadem
              <lb/>
            intenſione grauitatis magis ponderat, quam corpus minus, quod in alijs
              <lb/>
            qualitatibus non contingit;</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e101946" xml:space="preserve"> neque enim corpus calidum bipedale cali-
              <lb/>
            dius eſt, intenſiuſuè calefacit, quam corpus pedale ſub eadem caloris in
              <lb/>
            tenſione;</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e101953" xml:space="preserve"> ſed hæ c per accidens ſe habent ad quantitatem, cuius nomen </s>
          </p>
        </div>
      </text>
    </echo>