Commentarii Collegii Conimbricensis e Societate Jesu. In universam dialecticam Aristotelis Stagirita, 1606

List of thumbnails

< >
961
961 (543)
962
962 (544)
963
963 (545)
964
964 (546)
965
965 (547)
966
966 (548)
967
967
968
968
969
969
970
970
< >
page |< < (544) of 990 > >|
    <echo version="1.0RC">
      <text xml:lang="la" type="free">
        <div xml:id="echoid-div-d1e309091" type="section" level="1" n="522">
          <p>
            <s xml:id="echoid-s-d1e309871" xml:space="preserve">
              <pb o="544" file="0962" n="962" rhead="IN DVOS LIBROS ELENCHOR. ARIST."/>
            ratẽ ſubſtãtiæ, vt ignitũ, auratũ, & ratio eſt, quia hoc deceptionis genus
              <lb/>
            exeo cõtingit, quod tribuitur formæ appoſitæ id, quod ſubiecto cõgrue-
              <lb/>
            bat, ad hocautẽ parum refert, an ſubiectũ ſit reuera ſubſtantia, & forma
              <lb/>
            accidẽs, dummodo vnũ ſubſit, alterũ adiaceat.</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e309887" xml:space="preserve"> Ex ſecunda ſimilitudine in
              <lb/>
            re, naſciturhoc Sophiſma.</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e309892" xml:space="preserve"> Socrates nõ eſt ſpecies, Socrates eſt homo;</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e309896" xml:space="preserve"> igit̃
              <lb/>
            hõ.</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e309901" xml:space="preserve"> nõ eſtſpecies.</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e309904" xml:space="preserve"> Animal eſt genꝰ, homo eſt animal, igitur homo eſt genꝰ.</s>
          </p>
        </div>
        <div xml:id="echoid-div-d1e309909" type="section" level="1" n="523">
          <head xml:id="echoid-head-d1e309911" xml:space="preserve">ARTICVLVS QVARTVS
            <lb/>
          De fallacijs, quæ extra dictionem accidunt.</head>
          <p>
            <s xml:id="echoid-s-d1e309918" xml:space="preserve">PRima, & omnium deterrima, vt pote (qua Autore Philoſopho lib.</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e309921" xml:space="preserve"> 1.</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e309924" xml:space="preserve">
              <lb/>
              <note position="left" xlink:label="note-0962-01" xlink:href="note-0962-01a" xml:space="preserve">Fallacia ac-
                <lb/>
              cidentis.</note>
            cap.</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e309931" xml:space="preserve"> 5.</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e309934" xml:space="preserve"> ſapientes etiam capiuntur) eſt fallacia accidentis, quæ naſci-
              <lb/>
            tur ex diuerſitate ſubiecti, & accidentis, quã quis nõ attendẽs exiſti-
              <lb/>
            mat quidquid conuenit, aut non conuenit accidenti, conuenire, aut non
              <lb/>
            conuenire ſubiecto, aut viceuerſa, quidquid cõgruit, aut nõ congruit ſub
              <lb/>
            iecto, eodem modo circa accidens affectũ eſſe.</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e309946" xml:space="preserve"> Nomen accidentis hoclo
              <lb/>
              <note position="left" xlink:label="note-0962-02" xlink:href="note-0962-02a" xml:space="preserve">Accìdẽsquid
                <lb/>
              in hoc loco
                <lb/>
              ſit.</note>
            co ſumitur proprędicato, quod aliqua ratione diuerſum eſt à ſubiecto,
              <lb/>
            cui vere conuenit, ſiue ei conueniat eſſentialiter, ſiue accidẽtaliter, & ne
              <lb/>
            ceſſario, ſiue cõtingenter, vt homo eſt animal, homo eſt diſciplinę capax,
              <lb/>
            homo eſt albus.</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e309959" xml:space="preserve"> Vnde tria ſophiſmatũ genera ex hoc loco deducũtur;</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e309962" xml:space="preserve"> vnũ
              <lb/>
            cum creditur, quidquid connenit, aut non conuenit prædicato eſſentiali,
              <lb/>
            conuenire, aut non conuenire ſubiecto, & viceuerſa:</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e309969" xml:space="preserve"> alia duo, quia aliquis
              <lb/>
              <note position="left" xlink:label="note-0962-03" xlink:href="note-0962-03a" xml:space="preserve">Tria ſophis
                <lb/>
              mataex hoc-
                <lb/>
              loco eruun-
                <lb/>
              tur.</note>
            exiſtimatid, quod conuenit, aut non conuenit prædicato accidẽtario pro
              <lb/>
            prio, vel cõmuni, conuenire etiã, aut nõ conuenire ſubiecto, & viceuerſa.</s>
          </p>
          <p>
            <s xml:id="echoid-s-d1e310005" xml:space="preserve">Vnum quodq;</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e310008" xml:space="preserve"> horum trium generum octo colligendi formas fubſe cõ-
              <lb/>
              <note position="left" xlink:label="note-0962-04" xlink:href="note-0962-04a" xml:space="preserve">Octo colli-
                <lb/>
              gendi formę
                <lb/>
              in quouis ſo
                <lb/>
              phiſinate.</note>
            tinet, aut enim idquod affirmatur de prędicato, creditur affirmandum de
              <lb/>
            ſubiecto;</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e310017" xml:space="preserve"> aut quod negatur de prędicato, videtur etiam negandum de ſub
              <lb/>
            iecto, & conſtituuntur duæ formæ, quæ ſi conuerſo ordine diſponantur, in
              <lb/>
            cipiendo ſcilicet à ſubiecto, emergent duę aliæ, eruntque ſub hoc modo
              <lb/>
            quatuor formę, deinde, vel de quocunq;</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e310026" xml:space="preserve"> affirmatur prædicatum, videtur
              <lb/>
            affirmandum ſuibiectum, vel de quocunq;</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e310031" xml:space="preserve"> negatur prędicatum, creditur
              <lb/>
            negandum eſſe ſubiectum, & conſtituuntur aliæ duę formæ à prioribus di
              <lb/>
            uerſæ;</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e310039" xml:space="preserve"> quæ pariter ſi conuerſo ordine diſponantur, incipiamusq;</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e310042" xml:space="preserve"> à ſubie-
              <lb/>
            iecto ad prędicatum, dabũt alias duas, vt omnes ſint numero octo, quarũ
              <lb/>
            exempla, quia omnibus peruia ſunt, omittuntur.</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e310049" xml:space="preserve"> Ratio vero ob quã hæc
              <lb/>
            deceptio contingit, petenda eſt extertio capite ante prędicamentorum,
              <lb/>
            & breuiter eſt, quia accidens, & ſubiectum non ſumuntur, quaratione ſũt
              <lb/>
            idem, ſed prout diuerſa exiſtunt.</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e310058" xml:space="preserve"> E.</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e310061" xml:space="preserve">c.</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e310064" xml:space="preserve">cum Sophiſtica ita colligit.</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e310068" xml:space="preserve"> Animal
              <lb/>
            eſt genus, homo eſt animal;</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e310073" xml:space="preserve"> ergo homo eſt genus, in maiori nõ ſumit Ani-
              <lb/>
            mal, quatenus eſtidem cum homine, ſedprout beneficio intellectus ab ho
              <lb/>
            mine, & bellua ſeparatur, qua ſola ratione eſt genus.</s>
          </p>
          <note position="left" xml:space="preserve">Fallacia àſe
            <lb/>
          cundũ quid
            <lb/>
          ad ſimplici-</note>
          <p>
            <s xml:id="echoid-s-d1e310103" xml:space="preserve">Secundus fallendi locus eſt, in quo ex eo quod aliquid alicui ſimplici-
              <lb/>
            pliciter, hoc eſt ſine vlla adiectione tribuitur, vel negatur, colligit Sophiſ
              <lb/>
            ta, ſecundũ quid, id eſt cũ adiectiõe tribuendũ, autnegandũ eſſe, veluti ar
              <lb/>
            mareſtituẽda ſũtdño, ergoreſtituẽda sũtdño furioſo.</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e310112" xml:space="preserve"> Merces nõ ſũt in ma
              <lb/>
            re iactandę, ergo non ſunt iactandę, cũ naufragiũtimetur.</s>
            <s xml:id="echoid-s-d1e310117" xml:space="preserve"> Velex eo, quod
              <lb/>
            aliquid ſecundum quid alicui conceditur, aut ab eo remouetur, colligit </s>
          </p>
        </div>
      </text>
    </echo>