293271DE ARCHITEC. LIB. VII.
cap.
X.
ſi modo germana eſt Plinij ſcriptura.
Suſpecta enim mihi eſt (plurimis li-
bris non prima, ſed quinta inſtexione finientib{us}) vt ferè tot{us} codex, omnib{us} pro
libidine emendantib{us}, & manuſcripta exemplaria manuſcriptis obtendentib{us}.
Qua in re ſubit mirari quorundam religionem, quib{us} pluris eſt ſuorum librorum
obtrudere mer{as} nug{as}, quàm aliorum, hoc eſt emendatorum ſectari diligentiam,
ne ſcilicet parum videantur antiquitatis ſtudioſi. At is̃tud eſt omnia perturbare,
omnia in controuerſiam vocare. O bellos antiquarios, ſi dijs placet, quaſi verò non
præstiterit à ratione, quàm ab vllis condicib{us} aut opinione ſtare.
bris non prima, ſed quinta inſtexione finientib{us}) vt ferè tot{us} codex, omnib{us} pro
libidine emendantib{us}, & manuſcripta exemplaria manuſcriptis obtendentib{us}.
Qua in re ſubit mirari quorundam religionem, quib{us} pluris eſt ſuorum librorum
obtrudere mer{as} nug{as}, quàm aliorum, hoc eſt emendatorum ſectari diligentiam,
ne ſcilicet parum videantur antiquitatis ſtudioſi. At is̃tud eſt omnia perturbare,
omnia in controuerſiam vocare. O bellos antiquarios, ſi dijs placet, quaſi verò non
præstiterit à ratione, quàm ab vllis condicib{us} aut opinione ſtare.
Cultellíque lignei in eas configantur.
] Sunt verucula lignea, qui-
b{us} transfiguntur tomices, veluti ſpathellæ.
b{us} transfiguntur tomices, veluti ſpathellæ.
Imum cœlum earũ trulliſſetur.
] Id eſt gypſo inducatur Aliàs eſt trul-
liſſatio trulla cuiuſcunque tectorij inductio Sed quòd paulò pòſt gypſi meminit, ceu
non admiſcendi coronis, credidim{us} ipſarũ camerarum primam inductionem gypſo
fieri, atque ita trulliſſationem interpretati ſum{us}. Hic tamen (niſi fallor) Loc{us} oc-
caſionem dedit Budæo viro alioquin indicio acerrimo, & nostræ Galliæ ornamento,
ſuſpicandi trulliſſationem fieri gypſo, ceu ea ſemper eiuſmodi eſſet. Verùm potuit eum
admonuiſſe loc{us} ex proximo ſtatim capite, pro arenato testa trulliſſetur, & lib. V.
cap. X. primum testa cum calce trulliſſetur.
liſſatio trulla cuiuſcunque tectorij inductio Sed quòd paulò pòſt gypſi meminit, ceu
non admiſcendi coronis, credidim{us} ipſarũ camerarum primam inductionem gypſo
fieri, atque ita trulliſſationem interpretati ſum{us}. Hic tamen (niſi fallor) Loc{us} oc-
caſionem dedit Budæo viro alioquin indicio acerrimo, & nostræ Galliæ ornamento,
ſuſpicandi trulliſſationem fieri gypſo, ceu ea ſemper eiuſmodi eſſet. Verùm potuit eum
admonuiſſe loc{us} ex proximo ſtatim capite, pro arenato testa trulliſſetur, & lib. V.
cap. X. primum testa cum calce trulliſſetur.
Sub eas coronæ ſunt ſubijciendæ.
] Ornamentum eſſe camerarum
coron{as} apertißimè ostendit capite quarto, cum ait. Nec camerarum coronario opere
ſubtilis ornat{us}. De cælatarum generib{us} ſcripſi libri primi cap. primo.
coron{as} apertißimè ostendit capite quarto, cum ait. Nec camerarum coronario opere
ſubtilis ornat{us}. De cælatarum generib{us} ſcripſi libri primi cap. primo.
In híſque minime gypſum debet admiſceri.
] Plini{us} tamen libro
XXXVI. cap. XXIIII. gypſum dicit coronis eſſe gratißimum. Proxima verò
calci res gypſum fit ex cocto lapide, & è terra foditur, vt in Cypro. Præter id
quod denſum eſt, vidi du{as} ſpecies, non dißimiles alabaſtritæ, ſcagliolam Itali, quaſi
dicant ſquameolam, vtran\’ vocant, quòd veluti ſquamis constent, ſed vnamaio-
rib{us}, altera minorib{us}. Hac non niſi ad gypſum vtuntur, illam etiam ſecant in
crust{as} ad tectoria, & obducend{as} vitri loco feneſtr{as}, quod pellucida ſit, vnde &
ſpecularis lapidis nomine intellecta, & ab aliquib{us} in aluminib{us} habita. Multi-
plici in Germania reperitur coloris differentia. Eſt candidum, in candido cine-
reum, cinereum nigris maculis interſtinctum, cinereum tantum, ſubruffum, &
viride.
XXXVI. cap. XXIIII. gypſum dicit coronis eſſe gratißimum. Proxima verò
calci res gypſum fit ex cocto lapide, & è terra foditur, vt in Cypro. Præter id
quod denſum eſt, vidi du{as} ſpecies, non dißimiles alabaſtritæ, ſcagliolam Itali, quaſi
dicant ſquameolam, vtran\’ vocant, quòd veluti ſquamis constent, ſed vnamaio-
rib{us}, altera minorib{us}. Hac non niſi ad gypſum vtuntur, illam etiam ſecant in
crust{as} ad tectoria, & obducend{as} vitri loco feneſtr{as}, quod pellucida ſit, vnde &
ſpecularis lapidis nomine intellecta, & ab aliquib{us} in aluminib{us} habita. Multi-
plici in Germania reperitur coloris differentia. Eſt candidum, in candido cine-
reum, cinereum nigris maculis interſtinctum, cinereum tantum, ſubruffum, &
viride.
Vbi minime fumus eſt, nec fuligo poteſt nocere, ibi cælatæ
ſunt faciendæ. ] Loc{us} hic, ſi non & antiquorum ædificia, in quib{us} nulla ſunt
vestigia, argumento eſſe poßit cubicula conclauiáue non habuiſſe ſpiracula, ſiue
gul{as}, vnde fum{us} exiret, quæ vulgò camini dicuntur. Latinè verò infumibula
nominari poſſe plerique omnes conſentiunt. Camin{us} enim luculent{us} Ciceroni ſe-
ptimo familiarium alibi erat, & aliud: vti & in illo Suetonij in Aulo Vitellio, Fla-
grante triclinio ex conceptu camini. Inde puto antiquos ligna amurca maceraſſe,
vt ſine fumi tædio arderent, quod ſcribit Cato de rustica re cap. CXXX. à quo
ἀκαπνα vocata, nam καωνὸς fumum ſignificat. Eorum præter alios meminit
Galen{us} libro primo antidoton. Quin & ſi quis diligenti{us} erit in Romanorum mo-
nimentis verſat{us}, intelliget paruo negotio, quomodo ſibi à frigore prudentes illi &
benè conſulti, cauerent. In ſubterranea ſcilicet ſtructura fornix erat oblong{us}, &
ſunt faciendæ. ] Loc{us} hic, ſi non & antiquorum ædificia, in quib{us} nulla ſunt
vestigia, argumento eſſe poßit cubicula conclauiáue non habuiſſe ſpiracula, ſiue
gul{as}, vnde fum{us} exiret, quæ vulgò camini dicuntur. Latinè verò infumibula
nominari poſſe plerique omnes conſentiunt. Camin{us} enim luculent{us} Ciceroni ſe-
ptimo familiarium alibi erat, & aliud: vti & in illo Suetonij in Aulo Vitellio, Fla-
grante triclinio ex conceptu camini. Inde puto antiquos ligna amurca maceraſſe,
vt ſine fumi tædio arderent, quod ſcribit Cato de rustica re cap. CXXX. à quo
ἀκαπνα vocata, nam καωνὸς fumum ſignificat. Eorum præter alios meminit
Galen{us} libro primo antidoton. Quin & ſi quis diligenti{us} erit in Romanorum mo-
nimentis verſat{us}, intelliget paruo negotio, quomodo ſibi à frigore prudentes illi &
benè conſulti, cauerent. In ſubterranea ſcilicet ſtructura fornix erat oblong{us}, &