Vitruvius, De architectura libri decem ad Caesarem Augustum, omnibus omnium editionibus longè emendatiores, collatis veteribus exemplis

List of thumbnails

< >
281
281 (259)
282
282 (260)
283
283 (261)
284
284 (262)
285
285 (263)
286
286 (264)
287
287 (265)
288
288 (266)
289
289 (267)
290
290 (268)
< >
page |< < (265) of 530 > >|
    <echo version="1.0RC">
      <text xml:lang="la" type="free">
        <div xml:id="echoid-div166" type="section" level="1" n="147">
          <pb o="265" file="287" n="287" rhead="DE ARCHITEC. LIB. VII."/>
        </div>
        <div xml:id="echoid-div167" type="section" level="1" n="148">
          <head xml:id="echoid-head192" style="it" xml:space="preserve">Demaceratione calcis ad albaria opera & tectoria
            <lb/>
          perficienda. #
            <emph style="sc">CAP. II.</emph>
          </head>
          <p>
            <s xml:id="echoid-s14257" xml:space="preserve">CVM à pauimentorum cura diſceſſum fuerit, tunc de
              <lb/>
            albariis operibus eſt explicandum. </s>
            <s xml:id="echoid-s14258" xml:space="preserve">Id autem erit recte,
              <lb/>
            ſiglebæ calcis optimæ ante multo tempore quàm opus
              <lb/>
            fuerit macerabuntur: </s>
            <s xml:id="echoid-s14259" xml:space="preserve">vti ſi qua gleba parum fuerit in
              <lb/>
            fornace cocta, in maceratione diuturna liquore defer-
              <lb/>
            uere coacta, vno tenore concoquatur. </s>
            <s xml:id="echoid-s14260" xml:space="preserve">Nanque cum
              <lb/>
            non penitus macerata, ſed recensſumitur, cum fuerit inducta habens la-
              <lb/>
            tentes crudos calculos, puſtulas emittit: </s>
            <s xml:id="echoid-s14261" xml:space="preserve">qui calculi in opere vno tenore
              <lb/>
            cum permacerantur, diſſoluunt & </s>
            <s xml:id="echoid-s14262" xml:space="preserve">diſsipant tectorii politiones. </s>
            <s xml:id="echoid-s14263" xml:space="preserve">Cum au-
              <lb/>
            tem habita erit ratio macerationis, & </s>
            <s xml:id="echoid-s14264" xml:space="preserve">id curioſius opere præparatum erit:
              <lb/>
            </s>
            <s xml:id="echoid-s14265" xml:space="preserve">ſumatur aſcia, & </s>
            <s xml:id="echoid-s14266" xml:space="preserve">quemadmodum materia dolatur, ſic calx in lacu mace-
              <lb/>
            rata aſcietur. </s>
            <s xml:id="echoid-s14267" xml:space="preserve">Si ad aſciam offenderint calculi, non erit temperata: </s>
            <s xml:id="echoid-s14268" xml:space="preserve">cumq́; </s>
            <s xml:id="echoid-s14269" xml:space="preserve">
              <lb/>
            ſiccum & </s>
            <s xml:id="echoid-s14270" xml:space="preserve">purum ferrum educetur, indicabit eam euanidam & </s>
            <s xml:id="echoid-s14271" xml:space="preserve">ſiticulo-
              <lb/>
            ſam: </s>
            <s xml:id="echoid-s14272" xml:space="preserve">cum verò pinguis fuerit & </s>
            <s xml:id="echoid-s14273" xml:space="preserve">recte macerata, circa id ferramentum, vti
              <lb/>
            glutinum hærens, omni ratione probabit ſe eſſe temperatam. </s>
            <s xml:id="echoid-s14274" xml:space="preserve">Tuncau-
              <lb/>
            tem machinis comparatis, camerarum diſpoſitiones in conclauibus expe-
              <lb/>
            diantur, niſi lacunaribus ea fuerint ornata.</s>
            <s xml:id="echoid-s14275" xml:space="preserve"/>
          </p>
        </div>
        <div xml:id="echoid-div168" type="section" level="1" n="149">
          <head xml:id="echoid-head193" xml:space="preserve">IN CAPVT II. ANNOTAT.</head>
          <p style="it">
            <s xml:id="echoid-s14276" xml:space="preserve">De albarijs operibus eſt explicandum.</s>
            <s xml:id="echoid-s14277" xml:space="preserve">] Tectoria quæ illinimenta
              <lb/>
            ſunt quædam parietum, & </s>
            <s xml:id="echoid-s14278" xml:space="preserve">quaſi pauimenta, atque incrustatio, aut calce pura
              <lb/>
            fiunt, & </s>
            <s xml:id="echoid-s14279" xml:space="preserve">albarium op{us} vocatur, aut gypſo, & </s>
            <s xml:id="echoid-s14280" xml:space="preserve">fortaſſe non ſine ratione gypſatum
              <lb/>
            appellari poßit, aut calce & </s>
            <s xml:id="echoid-s14281" xml:space="preserve">arena, & </s>
            <s xml:id="echoid-s14282" xml:space="preserve">dicitur arenatum: </s>
            <s xml:id="echoid-s14283" xml:space="preserve">aut marmore & </s>
            <s xml:id="echoid-s14284" xml:space="preserve">calce,
              <lb/>
            & </s>
            <s xml:id="echoid-s14285" xml:space="preserve">marmoratum nominatur. </s>
            <s xml:id="echoid-s14286" xml:space="preserve">Qui tectorijs parietes inducunt, Græcis κουιάται di-
              <lb/>
            cuntur, id eſt ὀιτ{ον4}ς τοίχους ωαξαχ{εί}ουτες.</s>
            <s xml:id="echoid-s14287" xml:space="preserve">, Theodoſi{us} & </s>
            <s xml:id="echoid-s14288" xml:space="preserve">Valentinian{us} A.</s>
            <s xml:id="echoid-s14289" xml:space="preserve">A.
              <lb/>
            </s>
            <s xml:id="echoid-s14290" xml:space="preserve">Cod. </s>
            <s xml:id="echoid-s14291" xml:space="preserve">lib. </s>
            <s xml:id="echoid-s14292" xml:space="preserve">
              <emph style="sc">X.</emph>
            . </s>
            <s xml:id="echoid-s14293" xml:space="preserve">de excuſationib{us} artificum, vocant albinos, ſiue poti{us} albarios.</s>
            <s xml:id="echoid-s14294" xml:space="preserve"/>
          </p>
          <p style="it">
            <s xml:id="echoid-s14295" xml:space="preserve">Antè multo tempore, quàm op{us} fuerit, macerabuntur.</s>
            <s xml:id="echoid-s14296" xml:space="preserve">]
              <lb/>
            Calce non vno modo ad tectoria vtuntur: </s>
            <s xml:id="echoid-s14297" xml:space="preserve">nam eſt, quæ ſtatim à gleba ad op{us} con-
              <lb/>
            fertur, viliorib{us} dicata albarijs. </s>
            <s xml:id="echoid-s14298" xml:space="preserve">Intritam autem vocant, quæ tempore macerata
              <lb/>
            & </s>
            <s xml:id="echoid-s14299" xml:space="preserve">fermentata, nobiliorib{us} relinquitur albarijs. </s>
            <s xml:id="echoid-s14300" xml:space="preserve">Tradit Plini{us} lib. </s>
            <s xml:id="echoid-s14301" xml:space="preserve">
              <emph style="sc">XXXVI</emph>
            . </s>
            <s xml:id="echoid-s14302" xml:space="preserve">cap.
              <lb/>
            </s>
            <s xml:id="echoid-s14303" xml:space="preserve">
              <emph style="sc">XXIII</emph>
            . </s>
            <s xml:id="echoid-s14304" xml:space="preserve">intritam, quo vetustior ſit, eò meliorem, inueniri\’ in antiquarum ædium
              <lb/>
            legib{us}, ne recentiore trima vteretur redemptor quiſquam. </s>
            <s xml:id="echoid-s14305" xml:space="preserve">Tertia quoqu parte
              <lb/>
            ponderis quàm ſu{us} fuerat lapis, leuior ſit calx oportet ea, quam periti probent: </s>
            <s xml:id="echoid-s14306" xml:space="preserve">vt
              <lb/>
            hoc non prætermittam. </s>
            <s xml:id="echoid-s14307" xml:space="preserve">Quod & </s>
            <s xml:id="echoid-s14308" xml:space="preserve">annotatum eſt à Vitruuio lib. </s>
            <s xml:id="echoid-s14309" xml:space="preserve">
              <emph style="sc">II</emph>
            . </s>
            <s xml:id="echoid-s14310" xml:space="preserve">cap. </s>
            <s xml:id="echoid-s14311" xml:space="preserve">
              <emph style="sc">V</emph>
            .</s>
            <s xml:id="echoid-s14312" xml:space="preserve"/>
          </p>
          <p style="it">
            <s xml:id="echoid-s14313" xml:space="preserve">Sumatur aſcia.</s>
            <s xml:id="echoid-s14314" xml:space="preserve">] Dolabra, notum fabrorum materiariorum inſtrumentum,
              <lb/>
            quo aſperit{as} dolatur & </s>
            <s xml:id="echoid-s14315" xml:space="preserve">perpolitur.</s>
            <s xml:id="echoid-s14316" xml:space="preserve"/>
          </p>
          <p style="it">
            <s xml:id="echoid-s14317" xml:space="preserve">Sic calx in lacu macerata aſcietur.</s>
            <s xml:id="echoid-s14318" xml:space="preserve">] Calcem vt vtilem ad albarium</s>
          </p>
        </div>
      </text>
    </echo>