1intulerint.
Si oſſibus parietum non pepercerint.
Si perpediti an
fractus itionum. Si foeda obſcoenaque offenderint / et iſtiuſmo
di quæ ſuperioribus libris qualia eſſe debeant explicauimus.
Cæterum quæ inter ornamentorum uitia imprimis odiſſo opor
teat / erant ueluti in operibus naturæ ſiquid forte præpoſte
rum, mancum / exuberans / aut ulla ex parte informe interceſſerit.
Nam ſi id quidem in natura improbatur / atque monſtro habetur / quid
in architecto: qui uſus ſit partibus indecenter ? Et ſi ſunt partes
quidem / quibus circa formas utatur / lineæ anguli / extenſio et
talia. Ergo recte aſſeuerant qui dicunt reperiri uitium nullum de
formitatis obſcoenius atque deteſtabilius quam aut angulos aut
lineas aut ſuperficies numero magnitudine ac ſitu non dili
genter examinateque inter ſe comparatas coæquatas atque compa
ctas intermiſcere. Et quis non uehementer redarguat eum / qui
ubi nulla cogat neceſſitas ex aberrantis lumbrici imitatione
ducat parietis lineas horſum / iſtorſum / incompoſite / inconſiderate
alias oblongas: alias minuſculas / angulis imparibus compactio
ne informi: eademque præſertim in area iſtic obtuſiore / ex aduer
ſo acutiore confuſa ratione / perturbato ordine / conſilio non
præcogitato et caſtigato. Et uitium erit ita rem duxiſſe / ut cum
alioquin ex fundamentorum rationibus ſeſe habeat non peſſime:
tamen ita ſit / ut cum ornamenta deſiderent / tamen excultiora red
di ornamentorum elegantia nullo pacto poſſit ueluti qui in parieti
bus nihil curarit præterquam ut tecta ſuſtineant: nihil uſpiam re
liquerint ubi apte atque diſtincte aut columnarum dignitatem / aut ſta
tuarum decus / aut tabularum et picturæ uenuſtatem aut cruſtatio
num lautitiem recte poſſis impertiri. Huic uitio pene coniunctum est: ſi
quæ pari potueris impenſa efficere / ut eſſent illa quidem longe pul
cherrima et multo uenuſtiſſima / non id totis uiribus aſſequi ela
boraris. Eſt. n. informis profecto et figuris ædificiorum aliquod ex
cellens perfectumque a natura quod animum excitat / e ueſtigioque ſen
titur ſi adſit: ſi uero deſit maiorem in modum deſideretur. Et ſunt præ
præ
ſertim oculi natura percupidi pulchritudinis atque concinnitat : et
in ea re ſeſe præſtant moroſos et admodum difficiles. Neque ſcio
fractus itionum. Si foeda obſcoenaque offenderint / et iſtiuſmo
di quæ ſuperioribus libris qualia eſſe debeant explicauimus.
Cæterum quæ inter ornamentorum uitia imprimis odiſſo opor
teat / erant ueluti in operibus naturæ ſiquid forte præpoſte
rum, mancum / exuberans / aut ulla ex parte informe interceſſerit.
Nam ſi id quidem in natura improbatur / atque monſtro habetur / quid
in architecto: qui uſus ſit partibus indecenter ? Et ſi ſunt partes
quidem / quibus circa formas utatur / lineæ anguli / extenſio et
talia. Ergo recte aſſeuerant qui dicunt reperiri uitium nullum de
formitatis obſcoenius atque deteſtabilius quam aut angulos aut
lineas aut ſuperficies numero magnitudine ac ſitu non dili
genter examinateque inter ſe comparatas coæquatas atque compa
ctas intermiſcere. Et quis non uehementer redarguat eum / qui
ubi nulla cogat neceſſitas ex aberrantis lumbrici imitatione
ducat parietis lineas horſum / iſtorſum / incompoſite / inconſiderate
alias oblongas: alias minuſculas / angulis imparibus compactio
ne informi: eademque præſertim in area iſtic obtuſiore / ex aduer
ſo acutiore confuſa ratione / perturbato ordine / conſilio non
præcogitato et caſtigato. Et uitium erit ita rem duxiſſe / ut cum
alioquin ex fundamentorum rationibus ſeſe habeat non peſſime:
tamen ita ſit / ut cum ornamenta deſiderent / tamen excultiora red
di ornamentorum elegantia nullo pacto poſſit ueluti qui in parieti
bus nihil curarit præterquam ut tecta ſuſtineant: nihil uſpiam re
liquerint ubi apte atque diſtincte aut columnarum dignitatem / aut ſta
tuarum decus / aut tabularum et picturæ uenuſtatem aut cruſtatio
num lautitiem recte poſſis impertiri. Huic uitio pene coniunctum est: ſi
quæ pari potueris impenſa efficere / ut eſſent illa quidem longe pul
cherrima et multo uenuſtiſſima / non id totis uiribus aſſequi ela
boraris. Eſt. n. informis profecto et figuris ædificiorum aliquod ex
cellens perfectumque a natura quod animum excitat / e ueſtigioque ſen
titur ſi adſit: ſi uero deſit maiorem in modum deſideretur. Et ſunt præ
præ
ſertim oculi natura percupidi pulchritudinis atque concinnitat : et
in ea re ſeſe præſtant moroſos et admodum difficiles. Neque ſcio
zoom in
zoom out
zoom area
full page
page width
set mark
remove mark
get reference
digilib