Buonamici, Francesco
,
De motu libri X
Text
Text Image
Image
XML
Thumbnail overview
Document information
None
Concordance
Figures
Thumbnails
List of thumbnails
<
1 - 10
11 - 20
21 - 30
31 - 40
41 - 50
51 - 60
61 - 70
71 - 80
81 - 90
91 - 100
101 - 110
111 - 120
121 - 130
131 - 140
141 - 150
151 - 160
161 - 170
171 - 180
181 - 190
191 - 200
201 - 210
211 - 220
221 - 230
231 - 240
241 - 250
251 - 260
261 - 270
271 - 280
281 - 290
291 - 300
301 - 310
311 - 320
321 - 330
331 - 340
341 - 350
351 - 360
361 - 370
371 - 380
381 - 390
391 - 400
401 - 410
411 - 420
421 - 430
431 - 440
441 - 450
451 - 460
461 - 470
471 - 480
481 - 490
491 - 500
501 - 510
511 - 520
521 - 530
531 - 540
541 - 550
551 - 560
561 - 570
571 - 580
581 - 590
591 - 600
601 - 610
611 - 620
621 - 630
631 - 640
641 - 650
651 - 660
661 - 670
671 - 680
681 - 690
691 - 700
701 - 710
711 - 720
721 - 730
731 - 740
741 - 750
751 - 760
761 - 770
771 - 780
781 - 790
791 - 800
801 - 810
811 - 820
821 - 830
831 - 840
841 - 850
851 - 860
861 - 870
871 - 880
881 - 890
891 - 900
901 - 910
911 - 920
921 - 930
931 - 940
941 - 950
951 - 960
961 - 970
971 - 980
981 - 990
991 - 1000
1001 - 1010
1011 - 1020
1021 - 1030
1031 - 1040
1041 - 1050
1051 - 1055
>
341
342
343
344
345
346
347
348
349
350
<
1 - 10
11 - 20
21 - 30
31 - 40
41 - 50
51 - 60
61 - 70
71 - 80
81 - 90
91 - 100
101 - 110
111 - 120
121 - 130
131 - 140
141 - 150
151 - 160
161 - 170
171 - 180
181 - 190
191 - 200
201 - 210
211 - 220
221 - 230
231 - 240
241 - 250
251 - 260
261 - 270
271 - 280
281 - 290
291 - 300
301 - 310
311 - 320
321 - 330
331 - 340
341 - 350
351 - 360
361 - 370
371 - 380
381 - 390
391 - 400
401 - 410
411 - 420
421 - 430
431 - 440
441 - 450
451 - 460
461 - 470
471 - 480
481 - 490
491 - 500
501 - 510
511 - 520
521 - 530
531 - 540
541 - 550
551 - 560
561 - 570
571 - 580
581 - 590
591 - 600
601 - 610
611 - 620
621 - 630
631 - 640
641 - 650
651 - 660
661 - 670
671 - 680
681 - 690
691 - 700
701 - 710
711 - 720
721 - 730
731 - 740
741 - 750
751 - 760
761 - 770
771 - 780
781 - 790
791 - 800
801 - 810
811 - 820
821 - 830
831 - 840
841 - 850
851 - 860
861 - 870
871 - 880
881 - 890
891 - 900
901 - 910
911 - 920
921 - 930
931 - 940
941 - 950
951 - 960
961 - 970
971 - 980
981 - 990
991 - 1000
1001 - 1010
1011 - 1020
1021 - 1030
1031 - 1040
1041 - 1050
1051 - 1055
>
page
|<
<
of 1055
>
>|
<
archimedes
>
<
text
>
<
body
>
<
chap
>
<
p
type
="
main
">
<
s
>
<
pb
pagenum
="
330
"/>
Ergo
<
expan
abbr
="
quicunq.
">quicunque</
expan
>
dicit vltimam formam,
<
expan
abbr
="
cõplectitur
">complectitur</
expan
>
<
expan
abbr
="
quoq.
">quoque</
expan
>
materiam, & pariter qui dicit vltimam
<
lb
/>
<
arrow.to.target
n
="
marg2139
"/>
<
lb
/>
materiam, formam
<
expan
abbr
="
quoq.
">quoque</
expan
>
comperhendit vnà. </
s
>
<
s
>Ob id igitur forma cum materia mouet formam
<
lb
/>
cum materia, ſeu materiam cum forma quæ ſunt idem. </
s
>
<
s
>
<
expan
abbr
="
Itaq.
">Itaque</
expan
>
idem prorſus mouet ſeipſum pri
<
lb
/>
mò, & à ſeipſo primò mouetur. </
s
>
<
s
>Neque verò puto, te accipere
<
expan
abbr
="
materiã
">materiam</
expan
>
proximam, non quà recipit
<
lb
/>
<
expan
abbr
="
rõnem
">rationem</
expan
>
formæ, ſed quà ſubiicitur
<
expan
abbr
="
accidẽtibus
">accidentibus</
expan
>
, tum quae talis materia non eſt obnoxia motui, ſed mu
<
lb
/>
tationi duntaxat: tum quae accidentia
<
expan
abbr
="
cõmuniores
">communiores</
expan
>
formas conſequuntur, & ſic nil ad functionem
<
lb
/>
propriam
<
expan
abbr
="
cõpoſiti
">compoſiti</
expan
>
pertinent, aut ſi ſunt vltima accidentia; protinus eam formam conſequuntur
<
lb
/>
quæ in materia proxime ratione ſumitur. </
s
>
<
s
>Cętera fortuitu ſunt quæ non ſunt efficienda princi
<
lb
/>
pia functionis per ſe. </
s
>
<
s
>Quanquam etiam repugnaret id definitioni naturæ quæ principium mo
<
lb
/>
tus eſt primò, per ſe, & non per accidens, ſic verò ſemper motus initia ferant per
<
expan
abbr
="
accidẽs
">accidens</
expan
>
, quandò
<
lb
/>
forma moueat his auctoribus, vt in materia; tum materia moueatur, vt informata. </
s
>
<
s
>Nobis nil ac
<
lb
/>
cidit
<
expan
abbr
="
hũi
">huiuſmodi</
expan
>
, qui formam facimus initium motus per quod,
<
expan
abbr
="
materiã
">materiam</
expan
>
, vt quod; nam ſingula ſuo mo
<
lb
/>
re primo & per ſe ſunt initia motus. </
s
>
<
s
>Prætereà forma ſumitur aut ſeparata, aut in materia: ac ſi ſe
<
lb
/>
parata, vel re, vel mente duntaxat, non ſanè re ſeparata: quoniam hæc poſſet mouere quidem,
<
lb
/>
<
expan
abbr
="
nõ
">non</
expan
>
tamen moueretur. </
s
>
<
s
>
<
expan
abbr
="
Itaq.
">Itaque</
expan
>
non moueret vt efficiens: ita
<
expan
abbr
="
.n.
">enim</
expan
>
mouere finis eſt proprium. </
s
>
<
s
>
<
expan
abbr
="
quanq̃
">quanquam</
expan
>
<
lb
/>
<
expan
abbr
="
neq.
">neque</
expan
>
ſeparatum hic accipitur, quod ſubiecto diſtinguatur; iam
<
expan
abbr
="
.n.
">enim</
expan
>
foret eiuſmodi mouens, quale
<
lb
/>
nos eſſe volumus. </
s
>
<
s
>Quinetiam,
<
expan
abbr
="
neq.
">neque</
expan
>
ſic elementum totum mouerentur, ſed ex altera parte
<
expan
abbr
="
tantũ
">tantum</
expan
>
,
<
lb
/>
materia videlicet, manente forma:
<
expan
abbr
="
neq.
">neque</
expan
>
per ſe mobile foret, aut, ſi è principiis huiuſmodi conſta
<
lb
/>
<
arrow.to.target
n
="
marg2140
"/>
<
lb
/>
ret, primum eſſet per ſe mobile, nec quidem imperfectum, vt creditur, ſed omnium primum,
<
lb
/>
<
expan
abbr
="
atq.
">atque</
expan
>
perfectiſsimum. </
s
>
<
s
>ea
<
expan
abbr
="
.n.
">enim</
expan
>
eſt natura,
<
expan
abbr
="
atq.
">atque</
expan
>
ille ſtatus primi mobilis, vt in partem per ſe motam, &
<
lb
/>
<
expan
abbr
="
partẽ
">partem</
expan
>
quæ ſanè per ſe moueat, ſed immobilis ſit, diuidatur. </
s
>
<
s
>
<
expan
abbr
="
Neq.
">Neque</
expan
>
item, vt puto, ſat eſt, ſi ratione
<
lb
/>
ſeparetur: quoniam ipſa non ſolum mouet ſecundùm naturam, ſed eſt
<
expan
abbr
="
ẽt
">etiam</
expan
>
mouens naturale: hoc
<
lb
/>
<
expan
abbr
="
aũt
">aut</
expan
>
, dum mouet, quodammodò mouetur. </
s
>
<
s
>Sed, ſi tale fuerit mouens, neceſſariò quoque conſiſtet
<
lb
/>
in materia,
<
expan
abbr
="
atq.
">atque</
expan
>
ita
<
expan
abbr
="
nõ
">non</
expan
>
ſine materia mouebit, & profectò nimis obediet natura cogitationibus no
<
lb
/>
ſtris quæ cùm à nob. </
s
>
<
s
>ſolummodò ſeparetur; ita ſeparata motioneis illas efficiat, quas efficere tum
<
lb
/>
deberet, vbi loco & ſubiecto ſeparata foret. </
s
>
<
s
>Quòd ſi ratione ſeparata ſumas hæc principia, quae eſ
<
lb
/>
ſentia,
<
expan
abbr
="
viribuſq́
">viribuſque</
expan
>
. </
s
>
<
s
>diſtinguantur auditu quæ mox adſcribentur. </
s
>
<
s
>Illud
<
expan
abbr
="
.n.
">enim</
expan
>
perſpicuum eſt in reb. ſen
<
lb
/>
ſilibus ſpectari
<
expan
abbr
="
geminũ
">geminum</
expan
>
eſſe; alterum qui quidem, vbi res conſiderentur ſemotis
<
expan
abbr
="
cõditionibus
">conditionibus</
expan
>
ma
<
lb
/>
teriæ ſenſilis, quod eſt eſſe per ſe,
<
expan
abbr
="
atq.
">atque</
expan
>
alterum, quod eſt eiuſmodi conditionibus implicatum,
<
expan
abbr
="
idq.
">idque</
expan
>
<
lb
/>
eſt eſſe per accidens. </
s
>
<
s
>primum verò illud idem eſſe,
<
expan
abbr
="
atq.
">atque</
expan
>
eſſentiam; poſterius
<
expan
abbr
="
aũt
">aut</
expan
>
ab eſſentia diuer
<
lb
/>
ſum & exiſtere. </
s
>
<
s
>Quo fit, vt cùm eſſentia prorſus à materia
<
expan
abbr
="
formaq́
">formaque</
expan
>
. </
s
>
<
s
>ducatur quæ ſunt eſſentiæ
<
lb
/>
partes, hoc poſterius eſſe diuerſum ſit ab illo eſſe, quod eſſentię partibus attribuitur, addens eſſen
<
lb
/>
<
arrow.to.target
n
="
marg2141
"/>
<
lb
/>
tiæ proprietates materiæ ſenſilis & indiuidui. </
s
>
<
s
>Sed quae horum cauſſa eſt materia ſenſilis,
<
expan
abbr
="
eaq́
">eaque</
expan
>
. </
s
>
<
s
>perti
<
lb
/>
net ad eſſe per accidens, quemadmodum primum eſſe non eſt diuerſum à partibus à quibus eſ
<
lb
/>
ſentia dicitur, ſic poſterius eſſe à forma
<
expan
abbr
="
ſenſiliq́
">ſenſilique</
expan
>
. </
s
>
<
s
>materia non diſtinguitur. </
s
>
<
s
>
<
expan
abbr
="
Nanq.
">Nanque</
expan
>
eadem eſt pro
<
lb
/>
portio primi eſſe ad ſua principia,
<
expan
abbr
="
atq.
">atque</
expan
>
eſſe poſterioris ad
<
expan
abbr
="
formã
">formam</
expan
>
& materiam ſenſilem. </
s
>
<
s
>Cęterùm
<
lb
/>
<
expan
abbr
="
vtrunq.
">vtrunque</
expan
>
eſſe ſiue per ſe ſit, ſeu per accidens, ſi vtriuſque naturam reſpexeris, nil aliud prorſus eſt,
<
lb
/>
atque eſſe formæ in materia: primùm quidem illud formæ in materia quæ cadit in mentem; al
<
lb
/>
terum verò formæ in materia ſenſili. </
s
>
<
s
>Quamobrem ita ſit eſſe, quod eſt compoſiti, quia materia
<
lb
/>
contendit ad
<
expan
abbr
="
formã
">formam</
expan
>
, & tunc eſt
<
expan
abbr
="
compoſitũ
">compoſitum</
expan
>
, vbi adeſt forma in materia. </
s
>
<
s
>Ergo eſſe compoſiti nil
<
lb
/>
eſt aliud, niſi eſſe partium in actu; ſicut
<
expan
abbr
="
ẽt
">etiam</
expan
>
partium ipſarum actus eſt ipſum
<
expan
abbr
="
cõpoſitum
">compoſitum</
expan
>
eò, quòd
<
lb
/>
neque forma eſt actu, niſi ſit in materia, neque actu materia, niſi adſit forma. </
s
>
<
s
>At vbi hæc ita ſint;
<
lb
/>
ibi extat neceſſariò compoſitum. </
s
>
<
s
>Proinde Ariſtoteles
<
emph
type
="
sup
"/>
a
<
emph.end
type
="
sup
"/>
aſſeueranter affirmauit Callian eſſe
<
lb
/>
<
arrow.to.target
n
="
marg2142
"/>
<
lb
/>
<
foreign
lang
="
grc
">τὸν λόγον μετὰ τὴς ὑλης</
foreign
>
.i. </
s
>
<
s
>rationem cum materia, &, mea quidem ſententia adiectus eſt articu
<
lb
/>
lus
<
foreign
lang
="
grc
">̓ἐστὶν ὁ λόγος</
foreign
>
.i. </
s
>
<
s
>eſt ipſa ratio; ne acciperemus
<
expan
abbr
="
rõnem
">rationem</
expan
>
, & prędicatum ſimpliciter, ſed vt eſſet Cal
<
lb
/>
<
arrow.to.target
n
="
marg2143
"/>
<
lb
/>
lias ipſa ratio. </
s
>
<
s
>Neque verò exiſtentia illa eſt
<
expan
abbr
="
ipſarũ
">ipſarum</
expan
>
partium, ſed eſſentia ſolum, quod eſt exiſten
<
lb
/>
tiæ principium,
<
expan
abbr
="
eaq́
">eaque</
expan
>
. </
s
>
<
s
>non coniunctim & in toto, quia tunc eſt ipſum totum, quod eſt
<
expan
abbr
="
vnũ
">vnum</
expan
>
per ſe,
<
lb
/>
nec amplius materia, vel forma; niſi quatenus mens
<
expan
abbr
="
rationẽ
">rationem</
expan
>
formæ ſeparat à materia ſenſili diſ
<
lb
/>
ſoluens copoſitum in eiuſmodi principia, & illa ſumit eo
<
expan
abbr
="
tẽpore
">tempore</
expan
>
veluti cauſſas, quatenus illa ſpe
<
lb
/>
ctat .ſ. </
s
>
<
s
>quæ ad conſtitutionem
<
expan
abbr
="
cõpoſiti
">compoſiti</
expan
>
conuenerunt;
<
expan
abbr
="
itaq.
">itaque</
expan
>
per ſeparationem vtriuſque principij
<
lb
/>
notitiam conſequitur, ſed in natura,
<
expan
abbr
="
poſtq̃
">poſtquam</
expan
>
conuenere; facta ſunt vnum maximè, vt nihil magis
<
lb
/>
vnum fieri queat; per ſe .ſ. </
s
>
<
s
>& ſine medio. </
s
>
<
s
>
<
expan
abbr
="
Nanq.
">Nanque</
expan
>
etſi quædam cauſſæ requiruntur extrinſecùs, à
<
lb
/>
quibus ea
<
expan
abbr
="
cõpoſitio
">compoſitio</
expan
>
fiat; nihilominus
<
expan
abbr
="
oẽ
">omnem</
expan
>
internum
<
expan
abbr
="
vinculũ
">vinculum</
expan
>
prorſus excluditur efficiente ad præ
<
lb
/>
ſtandam eiuſmodi
<
expan
abbr
="
cõpoſitionem
">compoſitionem</
expan
>
propria principij
<
expan
abbr
="
vtriuſq.
">vtriuſque</
expan
>
natura. </
s
>
<
s
>Sunt igitur vnum per ſe, &
<
lb
/>
tum eſt
<
expan
abbr
="
cõpoſitum
">compoſitum</
expan
>
, nec amplius materies, aut forma, ſed vnum, quod ex iis eſt factum. </
s
>
<
s
>Ita vnum
<
lb
/>
vnius eſſe per ſe & vna vnius functio,
<
expan
abbr
="
neq.
">neque</
expan
>
formæ aut materiæ, ſed
<
expan
abbr
="
cõpoſiti
">compoſiti</
expan
>
, cuius
<
expan
abbr
="
itẽ
">item</
expan
>
eſt verè eſſe.
<
lb
/>
</
s
>
<
s
>Nam ſi functio formæ tribueretur, non ſecus eſſet àc ſi animum texere, aut fiere diceremus.
<
lb
/>
</
s
>
<
s
>Quamobrem ſi materia moueatur,
<
expan
abbr
="
quoniã
">quoniam</
expan
>
ſub forma, & forma moueat, quatenus eſt in materia,
<
lb
/>
<
expan
abbr
="
atq.
">atque</
expan
>
ita materia per ſe mouetur, & per ſe mouet forma: hæ verò ſunt idem atque compoſitum; </
s
>
</
p
>
</
chap
>
</
body
>
</
text
>
</
archimedes
>