Ibn-al-Haitam, al-Hasan Ibn-al-Hasan; Witelo; Risner, Friedrich, Opticae thesavrvs Alhazeni Arabis libri septem, nunc primùm editi. Eivsdem liber De Crepvscvlis & Nubium ascensionibus. Item Vitellonis Thuvringopoloni Libri X. Omnes instaurati, figuris illustrati & aucti, adiectis etiam in Alhazenum commentarijs, a Federico Risnero, 1572

List of thumbnails

< >
321
321 (19)
322
322 (20)
323
323 (21)
324
324 (22)
325
325 (23)
326
326 (24)
327
327 (25)
328
328 (26)
329
329 (27)
330
330 (28)
< >
page |< < (27) of 778 > >|
32927LIBER PRIMVS. æquiangula per 32 p 1: ergo per 4 p 6 latera ſunt proportionalia: ſed latus d b eſt æquale ſibi: erit er-
go linea e b æqualis lineæ b f, & linea d e ęqualis
331[Figure 331]a e g b d c f lineæ d f.
Quod etiam ſic patere poteſt. Quia e-
nim à puncto e ducuntur duæ lineæ contingen-
tes circulum, ſcilicet e a & e b, patet per 58 huius,
quòd ipſæ ſunt æquales.
Omnes ergo lineæ a e,
e b, b f, f c ſunt æquales.
Ergo lineæ e d & f d
ſunt æquales:
patet ergo propoſitum.
332[Figure 332]g f h k b l a c e m d n
62. A duobus puuctis æqualiter diſtanti-
bus ab uno termino eductæ diametri, & à li-
nea circulum in termino propiore diametri cõ
tingente, duabus lineis ad alium terminũ dia-
metri productis: arcus interiacẽtes illarum line arum alter am & diametrum, ſunt æquales: il-
lis uerò ad alium punctum circumferentiæ produ-
ctis, arcus interiacent inæquales.
Sit circulus a b c d, cuius centrum e: diameterq́; e-
ius d b educatur ad punctũ f:
ſintq́; duo puncta g & h
ęqualiter diſtãtia à pũcto f eductę diametri:
ducãtúr-
que duę lineę g d & h d adaliũ terminũ diametri ſecã-
tes circulũ:
linea g d in pũcto a, & linea h d in pũcto c:
& à puncto b ducatur linea cõtingens circulũ, quę ſit
k b l, à qua ęqualiter diſtẽt pũcta g & h.
Dico, quòd ar-
cus a b & b c ſunt æquales.
Ducatur enim linea g f h:
erit ergo ex hypotheſi linea g f æqualis lineę h f:
ideo,
quia puncta g & h ęqualiter diſtãt à puncto f:
& ducã-
turlineę h l & g k perpẽdiculariter ſuper lineã k b l cõ
tingẽtẽ, ք 12 p 1:
erũt ergo ex hypotheſi & illę ęquales:
ergo ք 33 p 1 linea g h ęꝗdiſtat lineę k l.
Ergo ք 18 p 3 &
29 p 1 anguli d f h & d f g ſunt recti:
ergo ք 4 p 1 anguli
g d f & h d f ſunt ęquales.
Ergo ք 26 p 3 arcus a b eſt ę-
qualis arcui b c.
Patet quoq; manifeſtè, quòd ſi à pũctis g & h lineę ad aliud pũctũ circũferentię quã
ad pũctũ d ꝓducãtur, ut ad pũcta m ueln:
quòd illę lineę arcus reſecabũt inęquales: quęlibet enim
illarũ, quę ſecat diametrũ, abſcindit minorẽ arcum, & alia maiorẽ:
& hoc eſt, quod proponebatur.
333[Figure 333]g b c a f d e
63. Diameter circuli diuidens hexagonum, eidẽ cir-
culo inſcriptum, ab oppoſitis angulis per æqualia, duob. lateribus medijs hexagoni erit æquidiſtans.
Sit circulus, cuius centrũ ſit punctũ a: inſcriptus hexa-
gonus, qui b c d e f g:
& ab oppoſitis angulis illius hexago
ni ducatur diameter b a e.
Dico, quòd illa diameter æqui-
diſtat duobus medijs lateribus hexagoni, quæ ſunt c d &
g f.
Ducantur enim lineæ a c & a d. Quia itaque lineę b c
& c d, (quę ſunt latera hexagoni) ſunt inter ſe ęqualia, &
utrunq;
ipſorũ eſt ęquale ſemidiametro circuli per 15 p 4:
patetergo, quòd trigona a b c & a c d ſunt ęquilatera:
er-
go per 8 p 1 ipſa ſunt ęquiangula:
erit ergo angulus c a b ę-
qualis angulo a c d.
Ergo per 27 p 1 lineæ a b & c d ęquidi
ſtant.
Similiter quoq; poteſt demonſtrari de lineis a b &
f g.
Patet ergo, quoniam diameter b e ęquidiſtat medijs la
teribus hexagoni:
quod eſt propoſitum.
334[Figure 334]g f c b d a
64. Duobus circulis inæqualibus ſe ſecantibus, it a ut minor pertrã-
ſeat centrum maioris: arcum minor is interiacentem peripheriã ma-
ioris in centro maioris per æqualia diuidi eſt neceſſe.
Sint duo circuli c f d maior, cuius centrũ ſit a: & c g d minor, cuius cen
trum ſit b:
ſecentq́; ſe hi circuli in punctis c & d: tranſeatq́; minor (qui c
g d) per centrũ maioris, quod eſt a:
eritq́; arcus c a d minoris circuli con
tentus intra peripheriam maioris.
Dico, quòd arcus c a d diuiditur per
æqualia in puncto a.
Ducatur enim linea copulans centra, quę ſit a b: &
hec producta compleat diametrũ minoris circuli, quæ ſit a b g:
& ad pũ-
cta ſectionum c & d, ducantur lineæ a d, a c, b d, b c.
Quia itaque in trigo-
nis a b c & a b d, duo latera a b & b c unius ſunt æqualia duobus laterib.

a b & b d alterius:
quoniam omnes ſunt rectę ex puncto b centro circuli

Text layer

  • Dictionary

Text normalization

  • Original

Search


  • Exact
  • All forms
  • Fulltext index
  • Morphological index