Clavius, Christoph, Gnomonices libri octo, in quibus non solum horologiorum solariu[m], sed aliarum quo[quam] rerum, quae ex gnomonis umbra cognosci possunt, descriptiones geometricè demonstrantur

List of thumbnails

< >
651
651 (635)
652
652 (636)
653
653 (637)
654
654 (638)
655
655 (639)
656
656 (640)
657
657 (641)
658
658 (642)
659
659 (643)
660
660 (644)
< >
page |< < (637) of 677 > >|
653637LIBER OCTAVVS. horas à mer. vel med. noc. indicabunt. Poteſt etiam prope latus A C, inferioris crucis ſcala lati-
tudinum regionum depingi, vt in pręcedenti cap.
docuimus. Si enim in medio lateris A L, ſty-
lus volubilis annectatur dimidiato lateri A L, æqualis, &
ſtatuatur in ſcala latitudinum regionum
ad gradum altitudinis poli, habebit rurſus horologium proprium ſitum.
POSSVNT quoque in cruce depingi arcus ſignorum, vt in horologio Meridiano, & pola-
ri, habita ratione ſtyli F 12.
vel 9 12. ita vt latus E H, ſit linea æquinoctialis in horologio polari,
&
ſigna borealia tendant deorſum verſus, & auſtralia ſurſum verſus, & c. Item habita ratione alio-
rum laterum brachii G H, E I, tanquàm ſtylorum, ita vt tam latus F K, quàm 9 M, ſit linea æqui-
noctialis in Meridiano horologio, &
ſigna borealia deorſum verſus tendant, & auſtralia ſur-
ſum verſus, &
c.
1110
DE ALIO HOROLOGIO VNIVERSALI IN PLANA
ſuperficie deſcripto, & ad quamcunque latitudinem loci, quę
complementum maximę declinationis Solis
non excedat, accommodato.
CAP. III.
IN plano aliquo ductis duabus rectis B C, A D, ſeſe in A, ad angulos rectos ſecantibus, deſcri-
22Deſcriptio alte-
rius horologii
vniuerſalis in
ſuperfieieplana.
batur ex centro A, arcus circuli occultus E D F, in quo vtrinque à D, maxima Solis declinatio
numeretur vſque ad E, &
F: ductaq́ue recta E F, ſecante rectam A D, in G, deſcribatur ex G, cen-
3320 tro, interuallo autem G E, vel G F, circulus occultus, quo diuſo in 12.
partes æquales pro 12. ſignis
Zodiaci, vel in plures, pro partibus etiam ſignorum, (Nos eum partiti ſumus in 36.
partes, vt quæ-
libet comprehendat grad.
10.) iungantur quælibet bina puncta à recta A D, ęqualiter di-
ſtantia lineis rectis occultis ſecantibus arcum E D F, in punctis, ad quæ ſi rectæ ducantur ex A,
(quæ tamen vltra rectam E F, produci non debent) deſcripti erunt radij ſignorum Zodia-
ci, ita vt A G, ſit radius principii ♈, &
♎, radii vero verſus E, ſignis borealibus, & radii ver-
ſus F, auſtralibus ſignis tribuantur, vt ſignorum characteres indicant.
Si lubet, poterunt
prope initia ſignorum, eorumq́ue partes aſcribi dies menſium, in quibus Sol illa puncta Eclipticæ
poſſidet, vt in dorſo Aſtrolabij fieri ſolet.
In hoc triangulo radiorum Zodiaci accommodandæ
erunt latitudines omnium locorum, quæ complementum maximæ declinationis Solis non exce-
4430 dunt, hoc modo.
Ex E, & F, ducantur rectæ E O, F L, ipſi A G, parallelę, (quod facile fiet, ſi ſu-
mantur A O, A L, rectis G E, G F, æquales) &
ex A, circulus deſcribatur occultus B H C, cuius
quadrans B H, in grad.
90. diſtribuatur. Nos eum partiti ſumus in 18. partes æquales, vt ſingn-
læ quinos gradus complectantur.
Deinde ex A, per puncta diuiſionum rectæ occultæ emiſſæ ſe-
cent rectam E O, in punctis, per quę ſi ipſi O L, parallelæ agantur (quod facile fiet, ſi omnia pun-
cta rectæ E O, in rectam F L, transferantur) deſcriptæ erunt latitudines locorum, vt figu-
ra indicat.
POST hæc conſtruendus erit ad rectam F L, alius Zodiacus hac ratione. In circulo B H C,
numeretur vtrinque à C, maxima Solis declinatio vſque ad I, &
K, ductisq́ue rectis A I, A K, ſe-
cantibus rectam F L, in duobus punctis, deſcribatur ex L, circa rectam inter duo illa puncta in-
5540 teriectam circulus occultus, quo diuiſo in 12.
partes æquales, vel in plures, prout ſigna integra,
vel eorum partes deſiderantur, (Nos eum diuiſimus in 24.
par tes ęquales, vt quodlibet ſignum
bifariam diuidatur) ducantur per quęuis bina puncta à recta A C, æqualiter remota rectæ occul-
tæ ſecantes arcum a d b, occulte deſcriptum ex A, tranſeuntemq́ue per puncta illa, vbi recta F L,
à rectis A I, A K, ſecatur.
Nam ſi per puncta huius arcus ex A, rectæ occultæ egrediantut, ſecabi-
tur portio rectæ F L, inter rectas A I, A K, comprehenſa in ſigna Zodiaci, ita vt punctum L, prin-
cipio ♈, &
♎, tribuatur, ſigna autem borealia verſus F, progrediantur, & auſtralia deorſum ver-
ſus, hoc eſt, vt borealia ſigna huius poſterioris Zodiaci propinquiora ſint ſignis auſtrali-
bus prioris Zodiaci, quàm auſtralia.
Quod ſi poſterior hic Zodiacus ad rectam E O, eſſet de-
ſcriptus, tenderent ſigna auſtralia ſurſum verſus, &
borealia deorſum verſus, ita vt auſtralia ſigna
huius Zodiaci propinquiora eſſent borealibus ſignis illius Zodiaci, quàm borealia.
In conſtru-
6650 ctione porrò poſterioris huius Zodiaci hallucinatus eſt Orontius, quem ferè omnes @equuntur.
77Error Orontii. Vult enim rectas ex A, educẽdas eſſe per puncta rectæ F L, in quibus à rectis per bina puncta quæ-
uis circuli ex L, deſcripti ſecatur.
quod omnino falſum eſt. Ducendę enim ſunt per puncta arcus
a d b, vt propoſ.
1. lib. 1. oſtendimus, quemadmodum & radij ſignorum prioris Zodiaci ducti
ſunt per puncta arcus E D F, non autem per puncta rectę E F.
Immo ſecum pugnat Orontius,
cum dicat, puncta ſignorum in recta F L, ęqualia eſſe debere punctis ſignorum prioris Zodiaci
in recta, quæ gradum 45.
latitudinis indicat. quod ſecun dum eius deſcriptionem verum eſſe nõ
poteſt, niſi rectæ ex A, per puncta arcus a d b, ducantur, &
c.
HORAE ita deſcribentur. Ex A, centro ad interuallum A L, vel A O, vel A M, vſque ad li-
neam latitudinis grad.
45. (Hæ enim tres rectæ, ſi erratum non eſt, æquales inter ſe erunt)

Text layer

  • Dictionary

Text normalization

  • Original

Search


  • Exact
  • All forms
  • Fulltext index
  • Morphological index