Alvarus, Thomas, Liber de triplici motu, 1509

Table of contents

< >
[3.] Capitulum tertium / in quo agitur de quibuſdam propor­tionalitatibus et modis argu­endi in eis.
Page: 31
[4.] Capitulum quartum / in quo agitur de ex-ceſſu cõpoſitione et diuiſione ꝓportionū.
Page: 32
[5.] Capitulum quintum / in quo reci-tatur paucis et impugnatur opinio baſani politi de proportione ſiue cõmenſurabilitate proportionum.
Page: 39
[6.] Capitulū ſextū / in quo agitur de pro-portionū proportione: cõmenſurabilita­te earūdem, et incõmenſurabilitate.
Page: 42
[7.] Capitum ſeptimū / in quo agitur de medie rei inuentione et proportione proportionuꝫ rationalis et irrationalis.
Page: 48
[8.] Capitulum octauū / in quo agitur decre-mento et decremento ꝓportionū.
Page: 50
[1.] Capitulum primum / in quo ponitur et improbatur vna opinio: de cauſa velocitatis motus.
Page: 58
[2.] Capitulum ſecundū / in quo recitantur et improbantur ſecunda et tertia opinio-nes. de cauſa velocitatis motuum.
Page: 60
[3.] Capitulum tertium / in quo ponitur alia opinio et vera.
Page: 60
[4.] Quartum capitulum / in quo ponunt̄̄ ſeptē regule de propor­tionalitate motus quas ponit philoſophus ſeptimo phiſico-rum quas etiam in preſenti ca-pite examinandas duxi.
Page: 62
[5.] Capitulum quintum / in quo ponuntur regule ſiue concluſiones velocitatis et tar­ditatis motus penes proportionem pro­portionum conformiter ad intentionem calculatoris.
Page: 63
[6.] Sextum capitulum / in quo ponūtur alique obiectiones contra aliquas concluſiones ſuperioris capitis.
Page: 67
[7.] Septimum capitulum / in quo inquiri­tur: vtrum aliqua potentia non varia-riata per medium vniforme aut diffor-me, vniformiter ad non gradum vel ad gradum ſuum motum remittere aut in­tendere valeat.
Page: 74
[8.] Capitulū octauū / in quo inquiritur an due potentie īequales idē mediū īuariatū tran-ſeūtes valeãt vniformiter remittere aut intē­dere motum ſuum per ambarū vel alterius earum variationem.
Page: 78
[9.] Capitulum nonum / quod obiicit cõcluſioni­bus duoꝝ p̄cedentium capitum.
Page: 89
[10.] Capitulum decimum / in quo oſten-ditur, et traditur noticia velocitatis motus penes cauſam in medio vni-formiter difformi quieſcente: poten-tia continuo variata.
Page: 96
[11.] Capitulum vndecimum / in quo pulchre admodum comparantur motus diuerſa-rum potentiarum in eodem medio vnifor­miter difformi inuariato mouentium per earum potentiarum vniforme crementum
Page: 103
[12.] Capitulum duodecimum: aliqui-bus predictarum concluſionum pre-cedentium capitum obiiciens.
Page: 108
[13.] Capitulum tridecimum / in quo ponū­tur alique concluſiones velocitatē mo­tus penes cauſam declarãtes in medio non reſiſtente in quo eſt progreſſio la-titudinis reſiſtentie vniformiter diffor­mis: gradu intenſiori quieſcente.
Page: 113
[14.] Quartumdecimum capitulum: in quo ponuntur concluſiones de velo-citate motus in medio non reſiſtente, in quo eſt progreſſio ſiue extenſio la-titudinis reſiſtentie nõ gradu aut ex­tremo remiſſiori quieſcente inſequē-do ordinem et modum calculatoris.
Page: 117
[15.] Quindecimum caput / quod obiicit ali-quibus que dicta ſunt in precedentibꝰ duo­bus capitibus: inferendo aliquas conclu-ſiones de velocitate motus in reſiſtētia dif­formiter difformi progrediente per medi-um non reſiſtens: et in latitudine vniformi­ter difformi condenſante ſe ad non quãtū in medio non reſiſtente.
Page: 122
[1.] Capitulū ṗmū / in quo ponūtur aliq̈ cõia elemēta ī hac materia definitiões vcꝫ diuiſionibꝰ adiunctis
Page: 129
[2.] Capitulum ſecundum / in quo inueſtiga­tur diſputatiue et per modum queſtionis penes quid attendi habeat motus loca-lis difformis quo ad ſubiectum velocitas
Page: 134
[3.] Capitulū tertiū / in quo oſtendit̄̄ modꝰ cogno-ſcendi ſiue cõmenſurandi motū vniformieer diffor-mem et difformiter difformem quo ad tempus quo ad velocitatem et tarditatem in omni ſpecie .etc̈. In oī ſpecie ꝓportiõis rõnalis et irrõalis per modū q̄ſtiõis ꝓcedendo.
Page: 141
[4.] Capitulum quartum in quo diſputatiue īquiritur quõ motus difformis quo ad ſubiectū et tp̄s ſimul: pa­riter motus mixti veloci­tas cognoſci debeat.
Page: 168
[1.] Capitulū primū in quo diſputatiue inquiritur. Quid ſi raritas et dēſitas et penes q̇d raritatis et dēſitatis intēſio et rarefactiõis et condenſationis ſit velocitas attendenda.
Page: 174
[2.] Secundū capitulū huiꝰ tractatus / in quo ſolito pro more diſputatiue inquirimus penes quid velo­citas augmētationis attendi habeat.
Page: 203
[1.] Capitulum primuꝫ in quo diſputatiue inquirit̄̄ penes quid motus alterationis velocitas attendi habeat.
Page: 218
[2.] Capitulum ſecundum in quo agitur de intenſione et remiſ-ſione formarum.
Page: 236
[3.] Caput .3.4. tractatus inquireas diſpu­tatiue. An qualitates contrarie ſe com-patiantur.
Page: 252
< >
page |< < of 290 > >|
168 ad tempus menſurari habet penes gradum mediū
Omniſ difformiter difformis quo ad tempus pe­
nes reductionem ad vniformitatem ſiue penes cal-
culationem denominationis: et ſi in nõ nullis caſi-
bus difficile ſit aut impoſſibile naturaliter ad admiſ­
ſim infallibiliter velocitatem menſurare. Hec cõ­
cluſio ſuum colorem apparentiam et probabilita-
tem ex ſuperioribus ſortitur.
Ad rationes ante oppoſitum Ad pri-
mam reſponſum eſt ibi vſ ad vltimam replicã ad
quã reſpondeo concedendo ſequelam: et negãdo fal­
ſitatē cõſequentis: et cū ꝓbatur / quia alias ſequere-
tur mobile qḋ continuo īfinite velociter intēdit mo­
tū ſuū infinite tarde moueri: nego illã ſequelã et ad
ꝓbationē admitto caſū: et ad argumentū cõcedo an­
tecedēs capiēdo ly infinita ī maiore et minore ſin ca­
thegorematice et nego cõſequētiã. 11.1. correl. ¶ Ex quo ſequit̄̄ /
 in caſu poſito quodlibet illoꝝ īmediate poſt hoc
infinita tarditate mouebit̄̄ et tñ īmediate poſt hoc
infinita velocitate mouebitur aliquod illorū Cor-
relarium hoc facile patet ex caſu. 222. correl. ¶ Sequitur ſecun­
do /  in caſu poſito qḋlibet iſtoꝝ īmediate poſt hoc
in infinitū modicū ſpacium per aliquod tempus ꝑ-
tranſibit: et tñ īmediate poſt hoc infinite magnum
ſpaciū ꝑtrãſibit aliquod illoꝝ ꝑ aliquod tempus.
Patet correlariū / quia ſpacia velocitatibus cõmē­
ſurantur. 33.3. correl: ¶ Sequitur tertio /  īmediate poſt hoc in­
finita tarditate mouebitur aliquod illorum: et nul­
lum iſtorum īmediate poſt hoc mouebitur ita tarde
ſicut a. et a. mouebitur: et ipſuꝫ a. nõ īmediate pꝰ hoc
infinita tarditate mouebitur. Probatur correlari­
um et pono caſum /  ſint infinita mobilia a. b.c. etc. et
incipiat a. moueri ab octauo vſ ad non gradum ī
hora vniformiter difformiter: et b. a gradu duplo
vſ ad non graduꝫ in prima medietate: et c. adhuc
a gradu duplo ad illum in prima quarta hore vſ
ad non gradum. et d. a gradu duplo a quo incipit c.
in prima octaua hore vſ ad non gradum et ſic in ī­
finitum Quo poſito ſequitur /  immediate pꝰ hoc
infinita tarditate mouebitur aliquod iſtoruꝫ: quia
immediate poſt hoc erit aliquod iſtorum prope nõ
gradum motus: et aliud in duplo propinquius non
gradui: et aliud in quadruplo: et ſic conſequenter / et
nullum iſtorum immediate poſt hoc mouebitur ita
tarde ſicut a. quoniam quodlibet illorum incipit ve­
locius moueri quã a. dempto a. et quodlibet illoruꝫ
immediate poſt hoc per aliquod tempus mouebi-
tur velocius quã a. / ergo nullum iſtorum immedia-
te poſt hoc mouebitur ita tarde ſicut a. in eodem tē-
pore Et  a. nõ immediate poſt hoc infinita tardi-
tate mouetur. Probatur / quia immediate poſt hoc
mouetur maiori quã vt .6. / igitur non infinita tardi­
tate mouebitur. Et ſic patet correlariū. ¶ Ad ṗmaꝫ
confirmationē reſponſum eſt ibi vſ ad vltimaꝫ re­
plicam: ad quã reſpondeo negando ſequelam im-
mo dico /  poſſibile eſt  eque velociter geometrice
intendatur vnus motus in tempore finito ſicut al-
ter remittitur ipſis in principio exiſtentibus equa-
libus: ſed oportet illum qui intenditur infinitam ve­
locitatem acquirere in illo tempore finito in quo al­
ter motus remittitur ad non gradum. et ad proba-
tionem ſequele dico /  rñſio loquit̄̄ de motu q̇ vſ
ad certū gradū finite intenditur: et de tali bene con­
cedo  nõ eſt poſſibile ipſū eque velociter ꝓportio-
nabiliter intēdi ſicut alter motus ad non gradū re­
mittit̄̄. ¶ Ad ſecundã confirmationem que facilis ē:
rñdeo negãdo ſequelã īmo dico /  qñ vnus eſt remiſ­
ſus ad ſubduplū alter eſt remiſſus ad nõ gradū. Et
cū ꝓbatur /  non q2 qñ vnus eſt remiſſus ad ſubdu­
plum perdidit proportioneꝫ duplam: et alter remit­
titur in duplo velocius adequate: ergo debuit per­
didiſſe proportionem quadruplam preciſe q̄ eſt du­
pla duple: nego conſequentiam. Et ratio eſt / q2 illḋ
mobile non ſufficit ad illum motum remitti in du-
plo velocius altero qnia hic non loquimur de velo­
citate geometrica ſed arithmetica que debet attē-
di penes latitudinem deperditam: et non penes ꝓ-
portionem deperditam et ſic debet ſemper capi quã­
do dicitur eque velociter, ſi non addatur propor-
tionabiliter aut geometrice. ¶ Ad tertiam confir-
mationem reſpondeo negando ſequelam: et cum ꝓ­
batur / quia ſemper a. in duplo velocius acquiret la­
titudinem quã b. et hec intenſio procedit in infinituꝫ
etc. / igitur aliquando a. erit duplus motus ad b. ne-
go conſequentiam: et cum probatur conſequentia.
quia per infinituꝫ latitudo acquiſita ipſi a. excedet
latitudinem acquiſitam ipſi b. / ergo aliquando mo­
tus a. erit duplus ad motum b. conceſſo anteceden-
te nego conſequentiam / vt argumentum probat eã
negandam eſſe. ¶ Ad quartam confirmationem reſ­
ponſum eſt vſ ad vltimam replicam ad quam reſ­
pondet ſeptima propoſitio primi notabilis huius
queſtionis cum annotationibus ibi poſitis.
Ad ſecundam rationem reſpondeo cõ­
cedēdo ſequelã et negando falſitatem conſequentis
et ad ꝓbationem concedo  illi motus ſunt equales
in principio et equales in fine et equalem latitudinē
deperdunt in totali illo tēpore cathegorematice: et
cū infertur / ergo in toto illo tꝑe ſunt equales: nego
illã conſequentiam: quia non mediantibus eis eq̈-
le ſpaciū pertranſitur / vt patet ex tertia concluſiõe
tertii notabilis: et ex deductione argumēti. Et hec ē
ſolutio ibi poſita. Et ad replicam conceditur ſeque­
la: et negatur falſitas ↄ̨ñtis vt docet argumentum:
et ſecundum correlarium tertie propoſitionis ter-
tii notabilis.
Ad tertiam rationeꝫ reſpondeo negã­
do ſequelam. immo dico /  dabitur certa intenſio ī
caſu poſito in argumento. ſed non erit rationalis
ad intenſionem velocitatis prime partis: Nec hoc
requiritur. Quod tamen totalis ille motus ſit intē­
ſior motu vt ſex vniformi probatur / quia ſi hora eēt
diuiſa in duas partes equales et in prima illarum
mobile moueretur vt octo. et in ſecunda vt quatuor
totus motus eſſet vt ſex (vt notum eſt) ſed motus iſte
de quo fit mentio in caſu argumenti eſt intenſior:
cū maior pars quã medietas ſit vt octo et reſidua vt
4. / ergo ſequitur /  ille motus eſt intenſior quã mo-
tus vt ſex / quod fuit probandum. Et ad primam re-
plicam dictum eſt ibi. Ad vltimam vero reſpondeo
negando conſequentiam ſicut docet eam negandã
ſecunda concluſio huius capitis vide eam ibi.
Ad quartam rationem reſponſum eſt
ibi vſ ad replicam ad quam replicam cum ſuis cõ­
firmationibus patet reſponſio ex duodecima con-
cluſione huius capitis cuꝫ ſuis correlariis: Uide eã
Et hec de queſtione et capitulo tertio.
Capitulum quartum in
quo diſputatiue īquiritur
quõ motus difformis quo
ad ſubiectū et tp̄s ſimul: pa­
riter motus mixti veloci­
tas cognoſci debeat.
ABſoluta ſuperioribus capiti-
bus doctrina perſcrutande motus dif-
mis quo ad ſubiectū et difformis quo ad

Text layer

  • Dictionary

Text normalization

  • Original
  • Regularized
  • Normalized

Search


  • Exact
  • All forms
  • Fulltext index
  • Morphological index
Impressum