Clavius, Christoph, In Sphaeram Ioannis de Sacro Bosco commentarius

List of thumbnails

< >
491
491 (454)
492
492 (455)
493
493 (456)
494
494 (457)
495
495 (458)
496
496 (459)
497
497 (460)
498
498 (461)
499
499 (462)
500
500 (463)
< >
page |< < (463) of 525 > >|
    <echo version="1.0RC">
      <text xml:lang="la" type="free">
        <div xml:id="echoid-div947" type="section" level="1" n="365">
          <p style="it">
            <s xml:id="echoid-s17593" xml:space="preserve">
              <pb o="463" file="499" n="500" rhead="Ioan. de Sacro Boſco."/>
            & </s>
            <s xml:id="echoid-s17594" xml:space="preserve">eadẽ pasſio eſſet in plenilunio, illa eclipſis nõ fuit natur alis, immo mi-
              <lb/>
              <note position="right" xlink:label="note-499-01" xlink:href="note-499-01a" xml:space="preserve">Eclipſis So-
                <lb/>
              lis in paſ-
                <lb/>
              ſione Do-
                <lb/>
              mini fuit
                <lb/>
              miraculo-
                <lb/>
              ſa.</note>
            raculoſa, & </s>
            <s xml:id="echoid-s17595" xml:space="preserve">cõtraria naturæ, quia eclipſis Solis in nouilunio, uel circa de-
              <lb/>
            bet contingere. </s>
            <s xml:id="echoid-s17596" xml:space="preserve">Propter quod legitur, Dionyſiũ Areopagitã in eadem paſ-
              <lb/>
            ſione dixiſſe: </s>
            <s xml:id="echoid-s17597" xml:space="preserve">Aut Deus naturę
              <unsure/>
            patitur, aut mundi machina diſſoluetur.</s>
            <s xml:id="echoid-s17598" xml:space="preserve"/>
          </p>
        </div>
        <div xml:id="echoid-div950" type="section" level="1" n="366">
          <head xml:id="echoid-head378" xml:space="preserve">COMMENTARIVS.</head>
          <p>
            <s xml:id="echoid-s17599" xml:space="preserve">
              <emph style="sc">Postremo</emph>
            explicat, quonam modo fiat eclipſis Solis, dicens, Quan-
              <lb/>
            docunq. </s>
            <s xml:id="echoid-s17600" xml:space="preserve">Luna coniuncta cũ Sole, hoc eſt, in Nouilunio extiterit uel in capite,
              <lb/>
            vel in cauda Draconis, uel certe prope, intra tñ metas eclipſis, interponetur
              <lb/>
            inter aſpectum noſtrum, & </s>
            <s xml:id="echoid-s17601" xml:space="preserve">Solẽ: </s>
            <s xml:id="echoid-s17602" xml:space="preserve">Vnde occultabit nobis Solis claritatem, fietq́;
              <lb/>
            </s>
            <s xml:id="echoid-s17603" xml:space="preserve">eclipſis Solis, nõ quod re ipſa Sol lumine deſtituatur, ſed reſpectu tantũmodo
              <lb/>
            noſtri, ob illam interpoſitionem Lunæ inter uiſum noſtrum, & </s>
            <s xml:id="echoid-s17604" xml:space="preserve">corpus Solare.</s>
            <s xml:id="echoid-s17605" xml:space="preserve"/>
          </p>
          <p>
            <s xml:id="echoid-s17606" xml:space="preserve">
              <emph style="sc">Neqve</emph>
            uero in omni coniunctione Lunæ cũ Sole, hoc eſt, nouilunio
              <lb/>
            eclipſis Solis continget, quia in omni coniũctione Luna ſeſe interponit inter
              <lb/>
            Solẽ, & </s>
            <s xml:id="echoid-s17607" xml:space="preserve">noſtrũ aſpectũ, ſed ſolummodo, quando ita Luna Soli coniungitur, id
              <lb/>
              <note position="right" xlink:label="note-499-02" xlink:href="note-499-02a" xml:space="preserve">Cur non in
                <lb/>
              omni No-
                <lb/>
              uilunio ſit
                <lb/>
              eclip ſis So-
                <lb/>
              lis.</note>
            eſt, ita in eodẽ ſigno & </s>
            <s xml:id="echoid-s17608" xml:space="preserve">gradu exiſtit, in quo Sol, vt linea a noſtro oculo egre-
              <lb/>
            diens, & </s>
            <s xml:id="echoid-s17609" xml:space="preserve">per centrum Lunæ ducta ad Solẽ pertingat: </s>
            <s xml:id="echoid-s17610" xml:space="preserve">Quod fiet, quando Luna
              <lb/>
            in nouilunio reperta fuerit in capite Draconis, uel cauda, uel certe prope.</s>
            <s xml:id="echoid-s17611" xml:space="preserve"/>
          </p>
          <p>
            <s xml:id="echoid-s17612" xml:space="preserve">
              <emph style="sc">Docet</emph>
            deinde, id diſcriminis eſſe inter eclipſim Solis, ac Lunæ, quòd
              <lb/>
            eclipſis Lunæ uniuerſalis eſt in omni terra, ita ut in omnibus regionibus defi-
              <lb/>
            ciat lumẽ eius: </s>
            <s xml:id="echoid-s17613" xml:space="preserve">Solis uero eclipſis nequaquã un@uerſalis eſt, ſed poteſt eſſe ecli
              <lb/>
            pſis Solis in uno climate, & </s>
            <s xml:id="echoid-s17614" xml:space="preserve">in alio nõ; </s>
            <s xml:id="echoid-s17615" xml:space="preserve">lmmo in uno maior, & </s>
            <s xml:id="echoid-s17616" xml:space="preserve">in altero minor
              <lb/>
            eſſe poteſt: </s>
            <s xml:id="echoid-s17617" xml:space="preserve">Quia eclipſis Solis dependet ex aſpectu noſtro, qui diuerſus eſt in
              <lb/>
            diuerſis climatibus, ut in Theoticis explicatur: </s>
            <s xml:id="echoid-s17618" xml:space="preserve">Lunæ vero Eclipſis minime,
              <lb/>
            ſed tantum ex umbraterræ, quæ in omni climate ſemper eſt eadem.</s>
            <s xml:id="echoid-s17619" xml:space="preserve"/>
          </p>
          <p>
            <s xml:id="echoid-s17620" xml:space="preserve">Ex prædictis infert tandem auctor, quod cũ eclipſis Solis neceſſario fiat in
              <lb/>
            Nouilunio, ſeu in coniunctione Lunæ cũ Sole, illa eclipſis Solis, quæ contigit
              <lb/>
            in paſſione Domini, quando erat pleniluniũ, nõ fuit Naturalis, ſed miraculo-
              <lb/>
            ſa, & </s>
            <s xml:id="echoid-s17621" xml:space="preserve">contra Naturæ curſum, ac ordinem. </s>
            <s xml:id="echoid-s17622" xml:space="preserve">Potentia enim diuina Luna, relicto
              <lb/>
            ſuo proprio curſu, ad Solem acceſſit, ipſumq; </s>
            <s xml:id="echoid-s17623" xml:space="preserve">nobis occultauit. </s>
            <s xml:id="echoid-s17624" xml:space="preserve">Atq; </s>
            <s xml:id="echoid-s17625" xml:space="preserve">ob id, vt
              <lb/>
            teſtantur hiſtoriæ, Beatus Dionyſius Areopagita exclamauit eo tempore: </s>
            <s xml:id="echoid-s17626" xml:space="preserve">Aut
              <lb/>
            Deus Naturæ patitur, aut mundi machina diſſoluetur; </s>
            <s xml:id="echoid-s17627" xml:space="preserve">propter quòd erexerũt
              <lb/>
            altare conſecratum a Deo, quem illis paulo poſt B. </s>
            <s xml:id="echoid-s17628" xml:space="preserve">Paulus man@feſtauit, at-
              <lb/>
            que ita ad fidem, & </s>
            <s xml:id="echoid-s17629" xml:space="preserve">agnitionem ueri Dei perduxit, qui eſt Benedictus, & </s>
            <s xml:id="echoid-s17630" xml:space="preserve">glo-
              <lb/>
            rioſus in ſecula ſeculorum. </s>
            <s xml:id="echoid-s17631" xml:space="preserve">Amen.</s>
            <s xml:id="echoid-s17632" xml:space="preserve"/>
          </p>
          <p>
            <s xml:id="echoid-s17633" xml:space="preserve">
              <emph style="sc">Qvoniam</emph>
            uero quæ auctor in hoc cap. </s>
            <s xml:id="echoid-s17634" xml:space="preserve">de motibus planetarum, & </s>
            <s xml:id="echoid-s17635" xml:space="preserve">eclipſi
              <lb/>
            bus Solis ac Lunæ ſcripſit, adeo obſcura ſunt, ut paucis explicarinequeant; </s>
            <s xml:id="echoid-s17636" xml:space="preserve">Vi-
              <lb/>
            ſum hoc eſt loco (Id quod ſtudioſo Lectori pergratũ fore, cõplures mihi ſigni
              <lb/>
            ficarunt, atq; </s>
            <s xml:id="echoid-s17637" xml:space="preserve">adeo, ut hoc ipſum facerem, me impulerunt) tabulas quaſdam
              <lb/>
            ſubiũgere, quæ omnẽ doctrinã Theoricarũ planetarũ, quaſi in ſpeculo quodã,
              <lb/>
            ante oculos nobis proponant. </s>
            <s xml:id="echoid-s17638" xml:space="preserve">Quæ quidem tabulæ olim aberudito quodam
              <lb/>
            uiro compoſitæ ſunt, ſed eas nos incommodiorem formam redegimus, adie-
              <lb/>
            ctis, ex probatis ſcriptoribus, diſtantijs centrorum orbiũ eccentricorũ, & </s>
            <s xml:id="echoid-s17639" xml:space="preserve">Epi-
              <lb/>
            cyclorum à centro mundi, & </s>
            <s xml:id="echoid-s17640" xml:space="preserve">magnitudinibus ſemidiametrorũ eorundem or-
              <lb/>
            biũ in partibus, quarũ terræ ſemidiameter eſt una. </s>
            <s xml:id="echoid-s17641" xml:space="preserve">Rationes autem, quibus hæc
              <lb/>
            omnia inueſtigari poſſint, & </s>
            <s xml:id="echoid-s17642" xml:space="preserve">examinari, (Diſtantias enim cẽtrorum, & </s>
            <s xml:id="echoid-s17643" xml:space="preserve">magni-
              <lb/>
            tudines ſemid@ametrorũ examinare per tempus hic non licuit, ſed eas ex alijs,
              <lb/>
            auctoribus, ut ſcriptæ ſunt, accepimus) in noſtris theoricis explicabuntur.</s>
            <s xml:id="echoid-s17644" xml:space="preserve"/>
          </p>
        </div>
      </text>
    </echo>